IKE a IKZE – czym się różnią? Porównanie

Pomimo, że większość Polaków nie może liczyć na zbyt godziwe emerytury to istnieją pewne sposoby, aby oszczędzić na późną starość. Konta emerytalne IKE i IKZE to formy dobrowolnego odkładania pieniędzy z myślą o przyszłości. IKE a IKZE – czym się różnią, co oznaczają te skróty i co jest lepsze? Oto szybkie porównanie i szczegóły dotyczące rachunków!

Bezpieczeństwo finansowe Polaków na przyszłość!

Powszechnie mówi się, że dobrowolne konta emerytalne skierowane są do ludzi młodych w średnim wieku. Jednak równie dobrze z IKE i IKZE mogą skorzystać osoby, które już dawno przeszły na emeryturę lub za niedługo osiągną wiek emerytalny.

Za sprawą trwających zmian w polskim systemie emerytalnym “poduszka bezpieczeństwa” seniorów ma opierać się na trzech filarach: Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), IKE, a także regulowanym ustawą z 4.10.2019 roku, PPK. Ten ostatni to Pracownicze Plany Kapitałowe będące programem oszczędnościowym, który powstał z inicjatywy polskiego rządu, Polskiego Funduszu Rozwoju, organizacji pracodawców oraz związków zawodowych. Przez wzgląd na przewidywaną nie najlepszą sytuację finansową Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju wprowadza jeszcze jedną zmianę. OFE, czyli Otwarte Fundusze Emerytalne w najbliższym czasie mają zostać zlikwidowane – a środki tam zebrane w zależności od posiadacza rachunku trafią albo na konto IKE, albo do ZUS1.

Poznajmy się bliżej z IKE i IKZE!

Czytaj także: Waloryzacja rent i emerytur 2019. Tabela. Kto otrzyma podwyżkę?

IKE czy IKZE – o systemach oszczędzania słów kilka

Zanim zdecydujesz się na samodzielne odkładanie na bezpieczną przyszłość, zapoznaj się z formami, które również mogą ułatwić Ci życie. IKE i IKZE to dokładnie: Indywidualne Konto Emerytalne oraz Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego. Są sposobami dobrowolnego oszczędzania na emeryturę i zapewniają jedną fundamentalną kwestię. Mianowicie – zwolnione są z podatku Belki! Oznacza to, że uzyskasz pełną wartość naliczonych odsetek, np. z lokat lub obligacji, pełną dywidendę, ale też nie oddasz państwu 19 proc. od osiągniętych zysków kapitałowych.

Jest to z całą pewnością najważniejsza zaleta kont emerytalnych – a licząc odkładanie pieniędzy w dekadach, oszczędności mogą oscylować na kwotę dziesiątek, a nawet setek tysięcy złotych. Czym się różnią IKE a IKZE? Co wybrać? Oto szczegóły i szybkie porównanie kont.

IKE – czyli Indywidualne Konto Emerytalne

W pierwszych latach funkcjonowania systemu oszczędzania na IKE oszczędzać mógł każdy, kto ukończył 16 lat i był zobowiązany w Polsce do płacenia podatku dochodowego od osób fizycznych. Natomiast od momentu wejścia w życie ustawy z dnia 17.12.2009 roku o zmianie ustawy o indywidualnych kontach emerytalnych2oraz ustawy o pracowniczych programach emerytalnych3, od 19.02.2010 roku dostosowano przepisy ustawy o IKE do prawa wspólnotowego. Obecnie prawo do wpłat na IKE posiada każda osoba fizyczna będąca obywatelem RP, bez względu na miejsce zamieszkania, a także obywatele innego państwa członkowskiego UE lub innego państwa – strony umowy o EOG.

Osoby małoletnie, w wieku 16-18 lat mogą dokonywać wpłaty na IKE tylko w roku kalendarzowym, w którym otrzymują dochody z pracy wykonywanej na podstawie umowy o pracę!

 

  • Ile można mieć IKE?

Każda osoba może posiadać tylko jedno konto IKE. Gromadzone na nim środki muszą pochodzić również od jednego oszczędzającego. Oznacza to, że nie można mieć wspólnego IKE, np. z małżonkiem lub dzieckiem. Jednak od tej zasady jest jeden wyjątek. Kiedy zdecydujesz się powierzyć swoje środki towarzystwu funduszy inwestycyjnych. Wówczas możesz podpisać umowę z funduszami inwestycyjnymi, zarządzanymi przez konkretne towarzystwo.

  • Gdzie mogę mieć IKE?

IKE oferują: banki, zakłady ubezpieczeń społecznych, otwarte fundusze inwestycyjne i specjalistyczne fundusze otwarte oraz podmioty prowadzące działalność maklerską, w tym domy maklerskie i banki prowadzące działalność maklerską. Od 1.01.2012 roku są to także dobrowolne fundusze emerytalne.

  • Czy po ukończeniu 60. roku życia mam prawo kontynuować oszczędzanie na IKE?

Jak najbardziej. Po ukończeniu 60. roku życia możesz założyć konto IKE. Oczywiście pod warunkiem, że jest to Twoje pierwsze konto i wcześniej nie dokonałeś wypłaty środków z IKE.

IKE – co trzeba zrobić, aby założyć?

Warunkiem, jaki musisz spełnić, aby oszczędzać na Indywidualnym Koncie Emerytalnym jest podpisanie umowy o prowadzenie rachunku IKE. W pierwszej kolejności wybierz, w jakiej formie chciałbyś odkładać oszczędności emerytalne – a później zastanów się nad wyborem odpowiedniej instytucji finansowej. Pamiętaj, by przyjrzeć się ofertom przynajmniej kilku instytucji finansowych oferujących IKE. Weź pod uwagę koszty wynikające z prowadzenia konta oraz zapoznaj się bliżej z polityką inwestycyjną firmy.

Ponadto:

  • Złóż w instytucji oświadczenie o tym, że:

-w roku otwarcia IKE nie dokonałeś transferu środków z innego IKE do PPK.

-nie gromadzisz środków na IKE prowadzonym przez inną instytucję finansową (za wyjątkiem funduszy inwestycyjnych prowadzonych przez towarzystwo).

-osoby, które ukończyły 55 lat i po raz pierwszy zakładające IKE muszą złożyć dodatkowe oświadczenie, że nie dokonały wcześniej wypłaty pieniędzy odłożonych na IKE.

W momencie, gdy chcesz przelać środki zgromadzone na IKE z dotychczas zarządzającej instytucji finansowej do drugiej – to musisz podpisać oświadczenie, że posiadasz już IKE prowadzone przez inną instytucję finansową. Musisz podać jej nazwę i potwierdzić, że instytucja dokona wpłaty transferowej środków dotychczas zgromadzonych na koncie.

Szybkie pytania i odpowiedzi o IKE

Niezależnie od tego, której instytucji zdecydujesz się powierzyć swoje oszczędności, zapoznaj się jeszcze z najważniejszymi pytaniami na temat rachunku.

  • Czy osoba, która nie osiąga stałych dochodów, np. wykonuje wolny zawód lub jest tymczasowo bezrobotna może oszczędzać na IKE?

Tak, również i takie osoby mają prawo założyć rachunek. Samozatrudnieni, osoby wykonujące wolne zawody czy pracujący na podstawie umów cywilnoprawnych tym bardziej powinny dodatkowo oszczędzać na swoją emeryturę. Składki emerytalne odprowadzane do powszechnego systemu emerytalnego są stosunkowo niskie, tak więc i ich świadczenie emerytalne w stosunku do osiąganych dochodów jest niewielkie.

  • Jaką kwotę mogę wpłacić na IKE?

Od 1.01.2009 roku maksymalny roczny limit wpłat na IKE wynosi 300 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia na dany rok. Minister właściwy ds. zabezpieczenia społecznego co roku ogłasza wysokość tej kwoty. Osoby małoletnie, w wieku od 16 do 18 lat mogą wpłacić na IKE kwotę nie przekraczającą ich dochodów z tytułu umowy o pracę.

  • Czy można wpłacić na IKE więcej niż wynosi roczny limit ustawowy?

W takim przypadku, gdy wpłacisz na IKE więcej niż dopuszczalny limit, to instytucja finansowa prowadząca konto zobowiązana jest do przekazania właścicielowi nadwyżki kwoty ustalonej w umowie.

  • Mam konto w PPK, czy jednocześnie mogę oszczędzać na IKE?

Tak. Oszczędzać na IKE możesz równie dobrze będąc uczestnikiem Pracowniczego Programu Emerytalnego. Na IKE mogą także oszczędzać osoby, które są uczestnikiem więcej niż jednego programu!

Czy mogę zmienić instytucję finansową, która prowadzi rachunek IKE?

Tak. Wybór instytucji finansowej, w której prowadzisz konto IKE nie jest ostateczny. W każdej chwili masz prawo zmienić miejsce swoich oszczędności. Transfer środków z IKE do innej instytucji finansowej zwolniony jest z podatku od dochodów kapitałowych.

Pamiętaj tylko, aby takiej decyzji nie dokonywać pochopnie. Jak każda inwestycja – tak i ta wymaga czasu, który pozwoli przynieść zadowalające zyski. Ponadto, instytucje finansowe mają prawo pobrać opłatę ze środków zgromadzonych na IKE, gdy zdecydujesz się na przelew oszczędności jeszcze przed upływem 12 miesięcy od zawarcia z nią umowy o prowadzenie IKE. Oznacza to, że musisz odkładać środki minimum rok, by nie ponieść dodatkowych kosztów z tytułu transferu danych.

Śmierć właściciela konta IKE – co dzieje się z pieniędzmi?

W momencie śmierci osoby oszczędzającej może dojść do dwóch sytuacji. Zgromadzone środki mogą wejść w masę spadkową. Aby tak się stało, oszczędzający zawierając umowę o prowadzenie IKE musi wskazać osobę lub osoby uprawnione do środków znajdujących się na koncie. Co więcej – właściciel taką dyspozycję może w każdej chwili zmienić.

Z kolei, gdy oszczędzający nie wyznaczy żadnej osoby – to środki z IKE trafiają do spadkobierców. W przypadku IKE prowadzonego przez zakłady ubezpieczeń – jeśli właściciel rachunku nie wskazał osoby uprawnionej lub nie ma osoby uprawnionej do ubezpieczenia, suma ta przypada najbliższej rodzinie ubezpieczonego. I taka też osoba ma prawo wypłacić środki z IKE bądź przenieść je na swoje konto w IKE czy PPK4.

Oszczędności po śmierci właściciela zwolnione są od podatku dochodowego od dochodów kapitałowych oraz podatku od spadków i darowizn.

IKZE – czyli Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego

Katalog produktów związanych z dobrowolnym oszczędzaniem na emeryturę został poszerzony o jeszcze jedną ofertę. IKZE, czyli Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego to stosunkowo młody pomysł, który narodził się z początkiem 2012 roku. Jego działanie jest nieco tożsame do IKE. Niemniej jednak warto zwrócić uwagę na jedną kluczową kwestię. W IKZE zastosowano preferencję podatkową, która polega na odliczaniu wpłat na konto podatkiem od osób fizycznych. Dzięki temu masz okazję do wyrwania się ze szponów fiskusa.

Ustawa z dnia 6.12.2013 roku o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych, wniosła wiele korzystnych zmian. Po pierwsze – w przypadku śmierci oszczędzającego, wypłata środków opodatkowana jest 10 proc. podatkiem zryczałtowanym. Po drugie – opodatkowanie zwrotu środków pozostało bez zmian – PIT obliczany jest według skali podatkowej5.

IKZE – kto może założyć?

W ramach rachunku, prawo do wpłat posiada każdy, kto ukończył 16 lat. Podobnie, jak w IKE – osoba małoletnia może dokonywać wpłat na rachunek w roku kalendarzowym, w którym uzyskuje dochody z pracy wykonywanej na podstawie umowy o pracę. Zaś samo konto musi należeć tylko do jednego oszczędzającego. Ustawa nie przewiduje prowadzenia wspólnego konta IKZE, np. przez małżonków.

IKZE można założyć bez względu na to, czy posiadasz konto IKE lub PPK – albo jedno i drugie.

Co oferuje konto IKZE?

Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego powstało jako odpowiedź na obniżenie składki przekazywanej do OFE. Z racji tego konto IKZE oferują:

  • Fundusze inwestycyjne
  • Banki
  • Zakłady ubezpieczeń na życie
  • Dobrowolne fundusze emerytalne utworzone przez powszechne towarzystwo emerytalne
  • Podmioty prowadzące działalność maklerską, czyli domy maklerskie oraz banki prowadzące działalność maklerską.

Tak więc IKZE możesz prowadzić poprzez zawarcie umowy z:

  • Bankiem o prowadzenie rachunku bankowego
  • Funduszem inwestycyjnym
  • Zakładem ubezpieczeń na ubezpieczenie na życie
  • Podmiotem prowadzącym działalność maklerską polegającą, np. na prowadzeniu rachunku papierów wartościowych lub rachunku pieniężnego
  • Dobrowolnym funduszem emerytalnym prowadzonym przez towarzystwo emerytalne

IKE a IKZE – czym się różnią? Porównanie kont!

Rachunki IKE oraz IKZE pod względem niektórych parametrów są do siebie bardzo podobne. Jednak też istotnie się od siebie różnią. Oto najważniejsze różnice!

IKEIKZE
Ulga podatkowa przy wpłacieBrakTak
Ulga podatkowa przy wypłacieTakBrak
Najwcześniejsza wypłata środków60 lat lub 55 lat65 lat (pobierana jest wówczas 10% podatku)
Podatek przy przedterminowej wypłacieOd zysków kapitałowych (19%)Podatek dochodowy (18%)
Wcześniejsza wypłataMożliwe jest wypłacenie tylko części zgromadzonych środkówMożliwa jedynie wypłata całości zgromadzonych środków
Prawo do dziedziczeniaTak (bez podatku)Tak (pobieranie 10%)

IKE czy IKZE – co wybrać? Co jest lepsze?

Na pierwszy rzut oka trudno stwierdzić, który z nich – IKE czy IKZE jest lepszy dla jego posiadacza. Na szczęście – nie musisz wybierać. Bowiem każda osoba, która ukończyła 16 lat może założyć zarówno konta IKE, jak i IKZE.

Warto przy tym pamiętać, że środki przechowywane na indywidualnych kontach emerytalnych można dowolnie transferować, w każdej chwili i miejscu. Jeśli więc nie jesteś zadowolony z usług danej firmy pożyczkowej – bez wyrzutów sumienia możesz z niej zrezygnować i zdecydować się na lepszą ofertę. Jedyne na co musisz uważać to fakt, że nie możesz bezpośrednio przetransferować pieniędzy z IKE do IKZE – i na odwrót, przy zachowaniu wszystkich korzyści podatkowych, jakie wynikają z posiadania obu rachunków.

 

 

Źródło:

1. Artykuł “Z OFE na IKE”, https://www.gov.pl/web/rodzina/z-ofe-na-ike

2. https://www.lexlege.pl/ustawa-o-indywidualnych-kontach-emerytalnych-oraz-indywidualnych-kontach-zabezpieczenia-emerytalnego/

3. https://www.lexlege.pl/ustawa-o-pracowniczych-programach-emerytalnych/

4. https://www.gov.pl/web/rodzina/ike-najczesciej-zadawane-pytania

5. https://www.gov.pl/web/rodzina/ikze-indywidualne-konto-zabezpieczenia-emerytalnego

Oceń ten wpis

Autor wpisu: Paulina Krupa

2019-09-13T11:45:46+02:0013.09.2019|Porady eksperckie|
Dodaj komentarz