Zasiłek pielęgnacyjny – ile wynosi świadczenie i komu przysługuje?

Niemal każdy kraj na świecie realizuje własną politykę społeczną, dbając tym samym o bezpieczeństwo socjalne swoich obywateli. Jednym ze sposobów wsparcia w trudnej i wyjątkowej sytuacji życiowej jest wypłacanie zasiłku pielęgnacyjnego. Jakie warunki należy spełnić, aby otrzymać świadczenie oraz jaka jest jego aktualna wysokość w 2019 roku?

Pomoc państwa w samodzielnej egzystencji obywateli

zasiłek pielęgnacyjnyRządy większości krajów, zwłaszcza tych demokratycznych starają się zapewnić swoim obywatelom pełne bezpieczeństwo socjalne, na każdym szczeblu sytuacji życiowych. I nie chodzi tu bynajmniej wyłącznie o pomoc finansową, a o czas podejmowania kluczowych decyzji życiowych, jak np. macierzyństwo.

Jedną ze skutecznych form wsparcia jest realizowanie świadczeń pieniężnych, czyli tzw. zasiłków. W Polsce wypłacane są przez dwie główne instytucje: Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej, czyli tzw. MOPS – a pośredniczą w tym gminy jako terenowe jednostki rządowe. ZUS zajmuje się wypłatą przede wszystkim tych świadczeń, na które każdy obywatel odprowadza składki. Jest to więc: ubezpieczenie zdrowotne, wypadkowe, chorobowe, emerytalne czy rentowe. Natomiast do zadań lokalnych ośrodków społecznych należy pomoc pieniężna w momencie, gdy dana osoba znajdzie się w kiepskiej sytuacji życiowej – straci pracę, nagle zachoruje lub podda się rehabilitacji zawodowej.

W ocenie 48% Polaków – obecna polityka państwa wobec rodziny jest dobra, a opinią 14% – bardzo dobra. Tak przynajmniej wynika z badania CBOS1. Jednym z popularnych świadczeń rodzinnych jest zasiłek pielęgnacyjny, przy okazji będący dobrym przykładem prowadzenia skutecznej polityki prorodzinnej i socjalnej państwa. Co warto o nim wiedzieć?

Zasiłek pielęgnacyjny – pomocna dłoń w sprawowaniu opieki nad niepełnosprawnymi

Czym jest więc zasiłek pielęgnacyjny? To specjalne świadczenie rodzinne, którego celem jest pokrycie części wydatków wynikających z zapewnienia należytej opieki i pomocy, osobie niezdolnej do samodzielnego funkcjonowania.

Głównym założeniem zasiłku jest więc choć częściowe pokrycie kosztów, które wynikają z zapewnienia osobie niepełnosprawnej niezbędnej pomocy, w związku z jej stanem zdrowia i niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Wypłaca się go w formie comiesięcznej pomocy materialnej.

Zasiłek pielęgnacyjny a świadczenie pielęgnacyjne – czym się różnią?

opieka nad niepełnosprawnymiNa wstępie warto wspomnieć, że zasiłek pielęgnacyjny jest czymś zupełnie innym niż świadczenie pielęgnacyjne! Oba pojęcia – niemal identyczne są dość mylące. Owszem, obydwie formy przyznawane są na podstawie jednego aktu prawnego – Ustawy o świadczeniach rodzinnych2. Dedykowane są również z myślą o osobach niepełnosprawnych – jednak na tle podobieństw to by było na tyle.

Zasiłek pielęgnacyjny to rodzaj dodatkowej wypłaty przeznaczanej potrzebującym niepełnosprawnym. Z kolei świadczenie pielęgnacyjne zastępuje pełną wypłatę opiekuna. Są to zazwyczaj sytuacje, w których zmuszony został do zrezygnowania z etatu lub innej formy zatrudnienia – tylko po to, by móc opiekować się chorym członkiem rodziny. Zatem przysługuje:

  • Matce lub ojcu
  • Opiekunowi faktycznemu
  • Innym osobom, na których ciąży obowiązek alimentacyjny

Świadczenie pielęgnacyjne dotyczy więc wszystkich tych, którzy na stałe uczestniczą w egzystencji niepełnosprawnego, jego procesie leczenia, rehabilitacji, a także edukacji.

Jakie warunki trzeba spełnić, aby otrzymać zasiłek pielęgnacyjny?

Do otrzymania tego typu zasiłku, zgodnie z art. 16 Ustawy o świadczeniach rodzinnych3 kwalifikują się wyłącznie niepełnosprawne dzieci – do 16 roku życia, posiadające orzeczenie o niepełnosprawności, a także:

  • Osoby niepełnosprawne powyżej 16 roku życia, jeśli legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Mogą również posiadać zaświadczenie od ZUS lub KRUS o zaliczeniu płatnika do I grupy inwalidzkiej,
  • Seniorzy, którzy ukończyli 75 lat,
  • Osobie niepełnosprawnej, w wieku powyżej 16 lat legitymującej się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności – pod warunkiem, że inwalidztwo powstało w wieku do ukończenia 21 roku życia. W tym przypadku może to być również orzeczenie ZUS lub KRUS o przyznaniu płatnika do II grupy inwalidzkiej.

Pieniądze często wypłaca się również samym opiekunom inwalidów – aby ci z większą swobodą mogli nabywać sprzęty oraz leki, niezbędne dla prawidłowego rozwoju, rehabilitacji i leczenia niepełnosprawnego.

W jakich przypadkach prawo do zasiłku ustaje?

Mimo spełnienia wszystkich powyższych wymogów zdarza się czasem, że państwo odmówi pomocy finansowej. W świetle wymaganych przepisów może to nastąpić, gdy:

  • Dziecko przebywa w rodzinie zastępczej bądź instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie – częściowo lub w całości pokrywane przez budżet państwa. Może to być, np. dom pomocy społecznej, areszt śledczy, zakład poprawczy czy placówki opiekuńczo-wychowawcze i młodzieżowe ośrodki wychowawcze,
  • Niepełnosprawny uprawniony jest do dodatku pielęgnacyjnego,
  • Członkowie rodziny otrzymują za granicą świadczenia na pokrycie kosztów, związanych z pielęgnacją osób niepełnosprawnych. Chyba, że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczania społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu stanowią inaczej.

Jaka jest wysokość zasiłku w 2019 roku?

zasiłek pielęgnacyjny dla seniorówPo raz pierwszy od 12 lat, polski rząd zadecydował o podwyżce zasiłku pielęgnacyjnego przeznaczonego dla inwalidów i seniorów. Kiedy wzrośnie owa kwota na świadczenie? Cały proces przebiega dwuetapowo. Pierwszy wzrost nastąpił od 1 listopada 2018 roku. Wtedy to suma zasiłku wzrosła ze 153 zł do wysokości 184,42 zł miesięcznie. W kolejnym etapie – a więc od 1 listopada 2019 roku, wyniesie równo 215,84 zł miesięcznie.

Wzrost stawki wsparcia pielęgnacyjnego to zapewne wynik coraz głośniej komentowanej tematyki osób z orzeczeniem niepełnosprawności oraz seniorów. Zwiększa się świadomość społeczna, a tym samym polityczna, która prowadzi do chętniej podejmowanych protestów opiekunów takich osób. Czytaj także: Decyzja z MOPS – ile się czeka na pieniądze z 500+ i zasiłku rodzinnego?

Jak długo można pobierać pomoc pielęgnacyjną?

Główna zasada zasiłku pielęgnacyjnego zakłada, że przyznaje się go na czas nieokreślony. Wyjątek stanowią sytuacje, w których orzeczenie o niepełnosprawności zostało przyznane na określony czas. Tak więc przydzielany jest na:

  • Czas ważności orzeczenia o niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności,
  • Okres nieokreślony, jeśli decyzja została wydana na stałe,
  • Czas nieokreślony dla seniorów powyżej 75 roku życia

Jak uzyskać zasiłek pielęgnacyjny na dziecko?

Aby w ogóle móc startować o przyznanie świadczenia, przede wszystkim konieczne jest złożenie niezbędnej dokumentacji. Zalicza się do tego:

  • Prawidłowo uzupełniony wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, który można składać przez cały rok. Jego wzór znajduje się na stronach internetowych ośrodków pomocy społecznej. Można otrzymać go również stacjonarnie, m.in. w urzędach,
  • Dokument potwierdzający tożsamość osoby ubiegającej się o zasiłek. Jest to zazwyczaj dokument tożsamości osoby niepełnosprawnej,
  • Orzeczenie o niepełnosprawności wraz z uwzględnieniem stopnia lub grupy inwalidzkiej,
  • W przypadku dzieci poniżej 16 lat – skrócony odpis aktu urodzenia,
  • Ewentualnie można dostarczyć zaświadczenie z instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, że pobyt osoby uprawnionej do zasiłku pielęgnacyjnego i przyznawane jej świadczenia, nie są w całości lub części finansowane przez budżet państwa lub NFZ.

Warto przy tym pamiętać, że wniosek składany w imieniu osoby pełnoletniej należy również przedłożyć odpowiednim upoważnieniem! Wymóg ten nie obowiązuje jedynie prawnych opiekunów niepełnosprawnego. Tak przygotowane dokumenty wraz z załącznikami należy złożyć w urzędzie miasta lub gminy – który zgodny jest z miejscem zamieszkania lub w jednostce uprawnionej do wypłacania zasiłku, np. w OPS.

Jak długo czeka się na decyzję?

Wniosek o przyznanie lub odrzucenie zasiłku pielęgnacyjnego rozpatrywany jest w ciągu 30 dni kalendarzowych. Faktycznie, termin ten może zostać nieco wydłużony w czasie, w celu szczegółowego przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego. Od każdej decyzji administracyjnej, wnioskującemu przysługuje prawo do wniesienia odwołania. Czytaj także: Ile wynosi zasiłek stały z MOPS 2019? Kto może się o niego starać?

Czy komornik może zająć zasiłek pielęgnacyjny?

Na te pytanie zapewne wielu Polaków szuka odpowiedzi. Czy w kwestii środków wypłacanych przez państwo możliwe jest zajęcie majątku przez komornika? Otóż, w trakcie egzekucji komorniczej – zasiłek zgodnie z prawem traktuje się jako jedno ze świadczeń opiekuńczych.

To oznacza, że niemożliwe jest jego zajęcie zarówno w egzekucji alimentacyjnej, jak i niealimentacyjnej. Dokładnie opisują to przepisy Kodeksu cywilnego – a bliżej art. 8334, który mówi o tym, że wszelkie świadczenia rodzinne – w tym zasiłek pielęgnacyjny wyłączony jest spod egzekucji komorniczej!

 

1. https://www.gov.pl/web/rodzina/ponad-60-proc-polakow-dobrze-ocenia-polityke-rodzinna

2. http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20032282255

3. https://www.lexlege.pl/ustawa-o-swiadczeniach-rodzinnych/art-16/

4. https://www.arslege.pl/ograniczenie-egzekucji-z-innych-swiadczen-pienieznych/k14/a10139/

Oceń ten wpis

Autor wpisu: Paulina Krupa

2019-08-01T11:14:59+02:0024.04.2019|Porady eksperckie|
Dodaj komentarz