Kredyt preferencyjny to kredyt, który jest przyznawany na specjalnych warunkach, w ramach różnorodnych programów wsparcia. Z jego pomocą kredytobiorca może liczyć na pewne ulgi i lepsze warunki ze względu na tzw. interes społeczny. Zalicza się do nich, m.in. studentów, przedsiębiorców i rolników. Co to jest kredyt preferencyjny, jak go uzyskać i czym się wyróżnia? Odpowiadamy!

Co to jest kredyt preferencyjny?
Kredyt preferencyjny to interesująca forma finansowania, która umożliwia zarówno osobom prywatnym, jak i przedsiębiorstwom uzyskanie bardziej korzystnych warunków niż te, jakie proponują tradycyjne banki. Wśród jego głównych zalet można wymienić:
- niższe oprocentowanie
- możliwość otrzymania dopłat do części odsetek lub kapitału
Takie kredyty są zazwyczaj wspierane przez rząd lub inne instytucje publiczne, takie jak Bank Gospodarstwa Krajowego czy Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, dzięki czemu mają istotny wpływ na politykę gospodarczą. Ich głównym celem jest pomoc wybranym grupom społecznym, takim jak:
- rolnicy
- przedsiębiorcy
- młode rodziny
- studenci i doktoranci
Dzięki tym preferencyjnym warunkom osoby te łatwiej mogą pozyskać środki potrzebne na rozwój działalności, zakup nowego sprzętu czy realizację różnorodnych inwestycji. Co więcej, wiele z tych kredytów oferuje wydłużone terminy spłaty, co dodatkowo zwiększa ich atrakcyjność w oczach osób poszukujących wsparcia finansowego. Fundamentalną cechą kredytu preferencyjnego jest to, że różnice między ceną rynkową kredytu a preferencyjnymi warunkami pokrywa państwo, wspierając tym samym zachowania pożądane z punktu widzenia polityki gospodarczej lub społecznej.
| Kredyt preferencyjny | Kredyt zwykły | |
| Dla kogo? | udzielany sprecyzowanej grupie klientów | udzielany każdemu, kto ma odpowiednią zdolność kredytową |
| Sposób spłaty | w części spłacany przez Skarb Państwa albo inną organizację państwową | w całości spłacany przez kredytobiorcę |
| Kwota | oferowany na bardzo wysokie kwoty | oferowany na niższe kwoty |
| Warunki | dostępny na preferencyjnych warunkach | dostępny na standardowych warunkach dyktowanych przez rynek bankowy |
| Cel finansowania | ściśle określony | na dowolny cel (pod warunkiem że jest to kredyt gotówkowy) |
| Wymagania | wysokie | standardowe |
Jakie warunki oferuje kredyt preferencyjny?
Kredyt preferencyjny to specjalny typ pożyczki, który oferuje korzystniejsze warunki niż typowe kredyty komercyjne. Jedną z jego głównych zalet jest niższe oprocentowanie, często związane ze stopą WIBOR 3M. W zależności od linii kredytowej, oprocentowanie płacone przez kredytobiorcę wynosi najczęściej 0,67-3% rocznie, a w przypadku nowych programów gwarancyjnych BGK, takich jak Fundusz Gwarancji Rolnych wprowadzony w październiku 2025 roku, nawet 1% lub mniej. Co więcej, istnieje możliwość otrzymania dopłat, które mogą pokrywać część odsetek – na przykład ARiMR spłaca pozostałą część odsetek (33% lub więcej) w imieniu kredytobiorcy.
Ważnym aspektem jest również długi okres spłaty, który może wynosić nawet 30 lat. Taki czas jest szczególnie istotny w kontekście finansowania budownictwa społecznego. Dla kredytów rolniczych okres ten wynosi zazwyczaj do 15 lat dla kredytów inwestycyjnych (linie PR, RR, Z) oraz do 4 lat dla kredytów klęskowych (K01, K02).
Aby uzyskać taki kredyt, kredytobiorca musi spełnić określone wymagania bankowe związane z oceną zdolności kredytowej. Zasadniczo konieczne jest:
- dostarczenie raportu BIK przedstawiającego historię kredytową wnioskodawcy
- spełnienie maksymalnych limitów cen za metr kwadratowy nieruchomości
- uwzględnienie dochodów beneficjentów, szczególnie w ramach rządowych programów wsparcia
Wysokość kredytu jest również regulowana – dla linii PR/RR wynosi zazwyczaj do 70-80% wartości nakładów, maksymalnie 5-8 mln zł w zależności od rodzaju gospodarstwa, natomiast linia Z oferuje do 80% wartości, maksymalnie 5 mln zł. Dla młodych rolników dostępna jest specjalna linia MRcsk, w której pomoc może wynosić do 60% kwoty kredytu, nie więcej niż równowartość 20 000 EUR.
Dodatkowo wiele kredytów preferencyjnych oferuje okres karencji, co oznacza możliwość przesunięcia spłat. Dla kredytów inwestycyjnych karencja może wynosić do 2 lat, a dla kredytów studenckich pozwala na odroczenie płatności nawet o dwa lata po ukończeniu studiów, co stanowi ulgę dla świeżo upieczonych absolwentów. Poza tym dopłaty do odsetek lub kapitału stanowią kolejne wsparcie, które może znacznie obniżyć koszty dla kredytobiorców, czyniąc te pożyczki jeszcze bardziej atrakcyjnymi. Istotne jest również, że prowizje i opłaty w całym okresie kredytowania nie przekraczają 2% kwoty kredytu.


Na jakie cele możesz przeznaczyć kredyt preferencyjny?
Kredyt preferencyjny to wszechstronne narzędzie, które umożliwia finansowanie rozmaitych potrzeb inwestycyjnych oraz rozwojowych. Rolnicy mogą z powodzeniem wykorzystać te środki na:
- zakup ziemi (linia Z pozwala na założenie nowego gospodarstwa lub zwiększenie powierzchni gospodarstwa, także powyżej 300 hektarów)
- budowę niezbędnej infrastruktury, w tym budynków gospodarczych
- zakup maszyn rolniczych (z wyłączeniem maszyn starszych niż 5 lat)
- zakładanie sadów i plantacji wieloletnich
Natomiast kredyt klęskowy (linie K01 i K02) ma na celu wspieranie odbudowy majątku po zdarzeniach naturalnych, takich jak susze, grady, deszcze nawalne, ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powodzie, huragany, pioruny, obsunięcia ziemi lub lawiny. Kredyty te służą odtworzeniu środków trwałych i nie wymagają wkładu własnego.
W sektorze mieszkaniowym kredyty preferencyjne wcześniej pomagały finansować zakup nieruchomości w ramach rządowych programów takich jak “Rodzina na Swoim” czy “Mieszkanie dla Młodych”, jednak programy te zostały zakończone. Planowany program „Pierwsze Klucze” został anulowany w czerwcu 2025 roku – rząd zdecydował się przekierować środki z planowanych dopłat do kredytów hipotecznych na rozwój budownictwa społecznego. Ministerstwo Rozwoju i Technologii nie planuje obecnie wdrożenia żadnych nowych programów popytowych wspierających zakup mieszkań, stawiając na budownictwo społeczne i najem.
Przykładowo w przypadku termomodernizacji budynków można wykorzystać te kredyty na poprawę:
- izolacji (ocieplenie budynków, wymiana okien)
- zainstalowanie paneli fotowoltaicznych i innych odnawialnych źródeł energii
- wymianę pieców na ekologiczne źródła ciepła
- montaż magazynów energii oraz przydomowych stacji ładowania pojazdów elektrycznych
Takie działania znacznie zwiększają efektywność energetyczną obiektów. Program “Czyste Powietrze” oferuje preferencyjne kredyty z możliwością uzyskania dotacji na wymianę starych pieców węglowych.
Dla przedsiębiorców kredyt preferencyjny otwiera drzwi do inwestycji w nowoczesne technologie oraz zakup zaawansowanych urządzeń. Wsparcie to często pochodzi z funduszy unijnych lub Banku Gospodarstwa Krajowego i obejmuje inwestycje w rozwój technologiczny, cyfryzację, wdrażanie innowacji, eksport produktów oraz zakup maszyn zwiększających konkurencyjność.
W zakresie przetwórstwa rolno-spożywczego linia PR pozwala na finansowanie inwestycji w przetwórstwie produktów rolnych, ryb, skorupiaków i mięczaków, a także zakup akcji lub udziałów w takich przedsiębiorstwach.
Od października 2025 roku wprowadzono wyjątkowo korzystne warunki w ramach Funduszu Gwarancji Rolnych – rolnicy i przetwórcy mogą uzyskać kredyty obrotowe z dopłatą 7% do oprocentowania przez pierwsze 24 miesiące, co przy obecnej stopie WIBOR oznacza faktyczne oprocentowanie nieprzekraczające 1%. Dodatkowo gwarancja BGK pokrywająca do 80% kwoty kredytu jest całkowicie bezpłatna, a kwota kredytu może wynosić do 200 000 EUR. Program ten jest dostępny do końca grudnia 2025 roku i ma na celu utrzymanie płynności finansowej w okresach wahań cen produktów rolnych czy trudności rynkowych.
Te różnorodne rozwiązania pozwalają rolnikom, przedsiębiorcom oraz inwestorom efektywnie realizować swoje cele, korzystając z atrakcyjnych warunków finansowych.
Kto może skorzystać z kredytu preferencyjnego?
Kredyty preferencyjne są dostępne dla różnych grup społecznych, co sprawia, że stanowią one elastyczne wsparcie finansowe. Oto najważniejsze grupy, które mogą z nich skorzystać:
- rolnicy, którzy mogą starać się o środki na zakup użytków rolnych oraz budowę niezbędnej infrastruktury (osoby fizyczne prowadzące lub podejmujące działalność w zakresie rolnictwa, rybactwa śródlądowego lub działów specjalnych produkcji rolnej, z wyłączeniem emerytów i rencistów w przypadku większości linii)
- osoby prawne i jednostki organizacyjne, w tym mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa z sektora rolnego i przetwórczego
- przedsiębiorcy, którzy angażują się w innowacje oraz rozwój swojej działalności, co pozytywnie wpływa na ich działalność
- młodzi rolnicy (linia MRcsk): osoby do 40 roku życia, które rozpoczynają działalność rolniczą lub od rozpoczęcia działalności nie upłynęło więcej niż 24 miesiące; ARiMR może pokryć do 60% kapitału kredytu (maksymalnie 20 000 EUR) w formie dotacji wypłacanej w dwóch ratach – 80% po realizacji inwestycji i 20% po 5 latach
- studenci i doktoranci, którzy mogą ubiegać się o kredyty charakteryzujące się niskim oprocentowaniem (1,2 stopy redyskontowej weksli NBP) oraz okresem karencji, co zdecydowanie ułatwia pokrycie wydatków związanych z edukacją; studenci do 30 roku życia oraz doktoranci do 35 roku życia uczący się w uczelniach publicznych lub niepublicznych w Polsce, z limitem dochodowym 4000 zł netto na osobę w rodzinie; studenci mogą otrzymywać środki przez maksymalnie 6 lat, a doktoranci przez 4 lata
- osoby, które wcześniej mogły korzystać z rządowych programów mieszkaniowych takich jak “Rodzina na Swoim” czy “Mieszkanie dla Młodych” (programy te zostały zakończone; planowany program „Pierwsze Klucze” został anulowany w czerwcu 2025 roku, a środki przekierowano na budownictwo społeczne)
- właściciele lub współwłaściciele domów jednorodzinnych ubiegający się o kredyty termomodernizacyjne i na instalacje odnawialnych źródeł energii w ramach programu “Czyste Powietrze”
- różne instytucje, w tym społecznie odpowiedzialne inicjatywy mieszkaniowe, które mogą zaciągać kredyty w celu realizacji projektów budowlanych
Aby móc skorzystać z tych korzystnych warunków, ubiegający się o kredyt muszą spełnić określone wymagania formalne oraz przejść przez proces oceny swojej zdolności kredytowej. Decyzję o przyznaniu kredytu podejmują banki współpracujące z odpowiednimi instytucjami (ARiMR, BGK), a nie same te instytucje, co oznacza konieczność spełnienia zarówno kryteriów programowych, jak i bankowych.
Wady i zalety kredytu preferencyjnego
Co prawda, kredyty preferencyjne są udzielane na zdecydowanie atrakcyjniejszych warunkach niż kredyty komercyjne – jednak w niektórych przypadkach nie zawsze się sprawdzają. Zobaczmy najważniejsze plusy i minusy opisywanego rozwiązania.
Zalety:
- udzielane na korzystniejszych warunkach niż rynkowe kredyty komercyjne,
- zmniejszają koszty prowadzonych inwestycji,
- pozwalają na realizację założonych celów,
- niektóre programy oferują bardzo wysokie kwoty kredytowania z długim okresem spłaty.
Wady:
- przyznawane są na ściśle określony cel,
- w przypadku niewywiązania się z warunków umowy, konieczny jest zwrot dofinansowania,
- więcej formalności niż przy staraniu się o kredyt komercyjny,
- dostępne są tylko dla konkretnej grupy kredytobiorców,
- niekiedy mogą być też dużym obciążeniem finansowym, któremu nie zawsze będziemy w stanie sprostać.
Czy warto zdecydować się na kredyt preferencyjny?
Bez wątpienia warto przyjrzeć się bliżej kredytom preferencyjnym – bo być może któraś z ofert okaże się dla Ciebie dobrą formą wsparcia finansowego. Jeśli spełniasz jej wymagania, to rzeczywiście warunki są o wiele atrakcyjniejsze niż w przypadku konkurencyjnych kredytów konsumenckich.
Niestety jest to opcja dostępna tylko dla określonej grupy odbiorców spełniających stawiane wymagania. Gdy nie zaliczasz się do tego grona, zawsze możesz sprawdzić nasz ranking kredytów gotówkowych. Tutaj również odnajdziesz ciekawe oferty z finansowaniem nawet do 200 tys. zł i długim okresem kredytowania.
Źródła:
- https://www.gov.pl/web/nauka/kredyty-studenckie
- https://www.gov.pl/web/arimr/pomoc-krajowa—kredyty-preferencyjne—najczesciej-zadawane-pytania
- https://www.ey.com/pl_pl/insights/tax/pozyczki-na-rozwoj-msp-w-2025-roku