Kredyt ze stałym oprocentowaniem – mocne i słabe strony

W wyniku decyzji podjętych przez Radę Polityki Pieniężnej, w ostatnich miesiącach oprocentowanie zmienne sprowadziło na wielu kredytobiorców poważne kłopoty. Czy kredyty hipoteczne ze stałym oprocentowaniem stały się przez to obecnie najbezpieczniejszym rozwiązaniem? Zwróćmy uwagę na jego mocne, jak i słabe strony jeszcze przed podjęciem decyzji o podpisaniu zobowiązania.

Rada Polityki Pieniężnej w 2022 roku już 5 razy podnosiła stopy procentowe. Ruchy te, motywowane chęcią spowolnienia postępującej w Polsce inflacji, wywoływały zmiany w stawce WIBOR. Ta z kolei ma znaczący wpływ na oprocentowanie każdego kredytu hipotecznego zaciągniętego w naszym kraju. Skutkiem tej sytuacji jest podwyżka rat kredytów ze zmiennym oprocentowaniem oraz poszukiwanie przez kredytobiorców alternatywy, którą może być oprocentowanie stałe.

Na czym polega oprocentowanie stałe?

Stałe oprocentowanie kredytu hipotecznego daje nam gwarancję, że rata naszego kredytu przez określony w umowie czas nie ulegnie zmianie. Zapewnia nam to bezpieczeństwo finansowe, niezależnie od wskaźnika WIBOR i tego, jak zmieniać się będą stopy procentowe czy sytuacja ekonomiczna państwa. Na tle kryzysu inflacyjnego, z którym Polska walczy od kilku miesięcy, takie rozwiązanie przyciąga wiele osób. Pytają o nie zarówno klienci zainteresowani nowym kredytem, jak i chcący zmienić zasady wcześniej zaciągniętego zobowiązania.

Pojawia się jednak pytanie, dlaczego o kredycie hipotecznym ze stałym oprocentowaniem wielu Polaków myśli dopiero teraz? Otóż w przypadku kredytu zmiennego, rata maleje wraz ze spadkami WIBOR-u, co może przynieść kredytobiorcom znaczne korzyści. Przy stałym oprocentowaniu kwota pozostaje zawsze taka sama. Oznacza to, że w żaden sposób nie będziemy mogli na niej zaoszczędzić.

Stałe oprocentowanie kredytów – co na nie wpływa?

Niezmienne oprocentowanie kredytów hipotecznych czasem kosztuje nas, jako kredytobiorców, nieco więcej niż opcja zmienna. Z drugiej strony możemy na nim sporo zaoszczędzić w chwili kryzysu. Od czego jednak zależy ostateczna wysokość spłacanej raty i co wpływa na warunki oprocentowania stałego? Przede wszystkim koszt kredytu determinuje:

  • WIBOR,
  • marża banku.

Choć oprocentowanie jest stałe i nie zmieni się przez kilka lat po podpisaniu umowy, jego wysokość uwarunkowana jest również szeregiem innych czynników. Szczególnie istotne pod tym względem są:

  • sytuacja rynkowa;
  • polityka banku;
  • okres obowiązywania umowy;
  • wysokość zaciąganego kredytu;
  • wkład własny klienta;
  • koszty dodatkowe, takie jak np. opcjonalne ubezpieczenie nieruchomości.

Powinniśmy pamiętać także, że zarówno przy zaciąganiu kredytu z oprocentowaniem stałym, jak i zmiennym, zawsze sprawdzana jest nasza zdolność kredytowa. Ona także w znacznej mierze determinuje wysokość zobowiązania, które możemy zaciągnąć jako klienci banku. Regularne spłacanie poprzednich zobowiązań, brak długów i zaległości w płatnościach – wszystko to wpływa pozytywnie na rozpatrywanie naszego wniosku.

zmiana stawek WIBOR 3M i 6M

Przeczytaj —> Inflacja a kredyt – czy inflacja wpływa na wysokość rat?

Co wpływa na zmienne oprocentowanie kredytów hipotecznych?

Jeśli rozważamy zaciągnięcie kredytu hipotecznego ze zmiennym oprocentowaniem, musimy brać pod uwagę przede wszystkim wysokość stóp procentowych. Im są one wyższe, tym wyższy jest wskaźnik WIBOR, a do niego odnoszą się wszystkie umowy kredytowe w Polsce. Rata kredytu, składająca się z części kapitałowej i odsetkowej, może więc wzrosnąć w drugim z wymienionych segmentów. Część kapitałowa odnosi się bowiem bezpośrednio do pożyczonej sumy, odsetkowa to natomiast m.in. rosnące oprocentowanie.

Wskaźnik WIBOR nie zmienia się jednak co miesiąc. W Polsce do ustalania zmiennego oprocentowania kredytów hipotecznych w większości banków używany jest WIBOR 3M lub 6M. Ich aktualizacja odbywa się co 3 lub 6 miesięcy. Zależy to od indywidualnych zapisów, które znalazły się w naszej umowie podpisanej z bankiem.

Na ile lat możemy wziąć kredyt ze stałym oprocentowaniem?

Kredyt hipoteczny ze stałym oprocentowaniem obowiązuje tylko przez czas określony w umowie. Najczęściej banki proponują 5 lat. Na rynku znajdziemy jednak oferty z terminem stałej stopy na 7 lub 10 lat (np. kredyt hipoteczny w BNP Paribas). Warunki jego spłaty są korzystne w przypadku podnoszenia stóp procentowych. Natomiast stracimy na nim podczas obniżek.

Przykładem może być tu czas pandemii koronawirusa, gdy polski rząd wraz RPP prowadzili politykę monetarną skuktującą obniżką wysokości rat. Dla właścicieli kredytów ze zmiennym oprocentowaniem kwota do zapłaty została znacząco zmniejszona. W przypadku oprocentowania stałego, nic się nie zmieniło.

Kredyt hipoteczny ze stałym oprocentowaniem

W przypadku kredytów hipotecznych ze stałym oprocentowaniem w umowie określony zostaje czas obowiązywania rat niezmiennych. W praktyce oznacza to, że w tym okresie jako klienci będziemy płacili każdego miesiąca taką samą kwotę, niezależnie od okoliczności. Jak wspominaliśmy wyżej, zwykle jest to 5 lat, choć wiele zależy od polityki konkretnego banku. Kredyt hipoteczny zaciągany jest zwykle na kilkanaście, a czasem nawet kilkadziesiąt lat. Biorąc to pod uwagę, stałym oprocentowaniem będziemy mogli cieszyć się jedynie przez część okresu spłaty.

Po upływie tego czasu staniemy przed kolejnym wyborem – możemy przedłużyć umowę i nadal korzystać z kredytów hipotecznych ze stałym oprocentowaniem lub też przejść na oprocentowanie zmienne. Jednak takiej decyzji nie podejmujmy pochopnie. Spójrzmy na aktualną sytuację gospodarczą kraju, własne możliwości finansowe oraz przeanalizujmy, która opcja może się nam bardziej opłacać. Warto pamiętać też, że zmian trybu spłaty kredytu nie możemy jako kredytobiorcy dokonywać zbyt często. Zależnie od zasad banku, umowy podpisywane są co najmniej na kilka lat. I najczęściej w danym okresie nie ma możliwości ich zmiany lub wiąże się to z wysokimi opłatami.

O ile może wzrosnąć rata kredytu hipotecznego?

Kalkulator kredytowy hipoteczny to przydatne urządzenie działające online, które może nam pomóc ustalić, jak wysoką ratę będziemy płacić, jeśli zdecydujemy się na zaciągnięcie kredytu. W internecie jest wiele tego typu programów, dostępnych zupełnie za darmo. Część z nich posiada także opcję prognozowania zmian wysokości rat w przypadku zmiany stóp procentowych i wskaźnika WIBOR.

Na raty wpływ ma bowiem nie tylko wysokość kwoty kredytu hipotecznego, ale również sytuacja ekonomiczna kraju. Mowa tu oczywiście o przypadku umowy ze zmiennym oprocentowaniem. Rada Polityki Pieniężnej już 5-krotnie podnosiła stopy procentowe od października 2021 roku, co skutkowało obciążeniem milionów kredytobiorców wyższymi kosztami spłaty zaciągniętych zobowiązań.

W październiku 2021 roku stopa referencyjna NBP wynosiła 0,5%, a wraz z kolejnymi zmianami rosła kolejno do: 2,25%, 2,75%, 3,50%, 4,50%, by w maju 2022 roku osiągnąć 5,25%.

O ile wzrośnie rata kredytu hipotecznego? Wyliczenia

W praktyce takie zmiany oznaczają, że osoby, które miały kredyt na 300 tys. zł, muszą obecnie płacić ok. 800 zł wyższą ratę. Zależnie od marży banku i szczegółów umowy, opłaty wzrosnąć mogą z ok. 1600 zł na ok. 2400 zł. Są to średnie wyliczenia, bo wiele zależy od konkretnego przypadku i szczegółów umowy.

Polski Instytut Ekonomiczny udostępnił materiały prasowe obrazujące wzrost raty kredytów w przypadku kolejnych podwyżek stóp. Zgodnie z tymi wyliczeniami, przywoływana powyżej osoba, która ma kredyt na 300 tys. zł, musiałaby pogodzić się z podwyżką raty do 2583 zł w przypadku podniesienia w przyszłości stopy NBP do 6,50%.

kredyt ze stałym oprocentowaniem - symulacja
Wyliczenia dot. wysokości rat przygotowane przez Polski Instytut Ekonomiczny, pie.net.pl

Podobną kalkulację wykonamy za darmo przy użyciu kalkulatora kredytowego hipotecznego dostępnego online, np. na stronie finanse.uokik.gov.pl. Możemy tam szczegółowo dostosować warunki umowy kredytowej do naszej konkretnej sytuacji. Uwzględnimy nie tylko kwotę i oprocentowanie kredytu, ale także np. ewentualną nadpłatę kredytu. Wyniki pokazują miesięczną ratę kapitałową oraz odsetkową oraz jej zmiany po wzroście i obniżeniu oprocentowania o 1%, 2% czy 3%.

Kredyt ze stałym oprocentowaniem – ranking banków

Komisja Nadzoru Finansowego w czerwcu 2021 roku wprowadziła nowelizację Rekomendacji S, skierowanej do banków. Zgodnie z nią, niestety, zmniejszyła się zdolność kredytowa wielu Polaków. Wynika to z faktu, że banki nie mają już brać pod uwagę maksymalnie 35-letniego okresu spłaty, a jedynie 25-letni. Oznacza to, że wielu kredytobiorcom może przysługiwać o wiele niższa kwota, niż przed tą zmianą. To jednak niejedyne zalecenie KNF.

Rekomendowano również, by kredyt hipoteczny można było zaciągnąć przynajmniej na 5 lat ze stałym oprocentowaniem. Tę zmianę możemy uznać za pozytywną na tle tego, że coraz więcej osób decyduje się właśnie na tego typu oferty kredytów. Dostosowały się też do tego zalecenia banki działające na terenie Polski.

W poniższej tabeli w przejrzysty sposób zaprezentowaliśmy najważniejsze aspekty zawierane w umowie kredytowej. Uwzględniliśmy w niej okres kredytowania ze stałym oprocentowaniem oraz wysokość oprocentowania.

BankWysokość oprocentowaniaOkres stałego oprocentowania
Credit Agricole6,26%7 lat
BNP Paribasod 6,3%10 lat
Santander Bank Polskaod 6,34%5 lat
Bank Pekaood 6,44%5 lat
Bank PKO BPod 6,66%5 lat
ING Bank Śląskiod 6,86%5 lat
Alior Bankod 9,7%7 lat
Tabela prezentuje aktualne stawki oprocentowania kredytu hipotecznego, dane na maj 2022

Czy można zmienić oprocentowanie kredytu ze zmiennego na stałe?

Tak. Zgodnie z Rekomendacją S wydaną przez Komisję Nadzoru Finansowego, kredytobiorca ma prawo zmienić oprocentowanie kredytu z formuły zmiennej na stałą.

Bank powinien umożliwić klientowi detalicznemu zmianę formuły oprocentowania kredytu ze zmiennej stopy procentowej na stałą stopę procentową lub okresowo stałą stopę procentową – dotyczy to również umów kredytowych zawartych przed wejściem w życie niniejszej Rekomendacji – możemy przeczytać w Rekomendacji S 1.

Jak zmienić oprocentowanie na stałe?

Procedura zmiany oprocentowania kredytu ze zmiennego na stałe zależy od regulaminu, przepisów i praktyk stosowanych przez konkretne banki. W większości przypadków będziemy musieli osobiście pojawić się w banku, by złożyć odpowiedni wniosek. Później wymagane będzie od nas podpisanie aneksu wprowadzającego zmiany do obowiązującej umowy.

Najczęściej procedura ta jest darmowa, niektóre jednostki bankowe mogą jednak pobierać opłaty za przygotowanie aneksu. W przypadku części banków wniosek o zmianę formuły oprocentowania kredytu możemy wystosować zdalnie – przez internet lub podczas rozmowy telefonicznej z konsultantem. Może to jednak wymagać od nas uwierzytelnienia tożsamości lub posiadania kwalifikowanego podpisu elektronicznego.

Złożenie wniosku o zmianę rodzaju oprocentowania kredytu skutkuje zwykle uruchomieniem przez bank procedury sprawdzania naszej zdolności kredytowej. W związku z tym możemy zostać poproszeni m.in. o dostarczenie dokumentów poświadczających wysokość naszych dochodów.

Ostateczna zgoda bądź odmowa dotycząca zmiany rodzaju oprocentowania może zostać nam wydana od razu na miejscu w banku lub też po kilku dniach, a nawet tygodniach. Kwestia ta również zależy od praktyki danej placówki bankowej.

Zmiana oprocentowania kredytu hipotecznego – czy warto?

Wiele osób zastanawia się nad zmianą oprocentowania kredytu hipotecznego w obliczu ostatniego podnoszenia stóp procentowych. Raty są coraz wyższe i często sprowadzają na klientów banków poważne problemy z wypłacalnością. Z tej perspektywy przejście na stałe oprocentowanie wydaje się korzystne. Zatrzyma wysokość zobowiązania na stałym poziomie, niezależnie od kolejnych podwyżek, które mogą zostać wprowadzone w przyszłości.

Z drugiej strony musimy pamiętać, że zmiana typu oprocentowania to deklaracja na kilka najbliższych lat, a nie jedynie miesięcy. Nikt nie jest w stanie przewidzieć, czy za 2-3 lata stopy procentowe znów nie zostaną znacznie obniżone, a wraz z nimi nie spadnie wysokość kredytów. Stałe oprocentowanie pozostanie na takie zmiany niewzruszone. Jako kredytobiorcy musimy więc sami dokładnie rozważyć, która opcja jest dla nas korzystniejsza i niesie za sobą mniejsze ryzyko.

Kredyt gotówkowy ze stałym oprocentowaniem

Kredyty gotówkowe dostępne są zarówno z oprocentowaniem stałym, jak i zmiennym. Obie te opcje działają na takiej samej zasadzie jak w przypadku kredytów hipotecznych. Która z nich jest więc bardziej opłacalna? Wszystko zależy od warunków, jakie zostaną nam zaproponowane. Szczególną uwagę musimy zwrócić na wysokość oprocentowania. To od niego zależy, jaką kwotę ostatecznie zapłacimy i jaka będzie wysokość comiesięcznych rat.

W przypadku kredytu gotówkowego ze stałym oprocentowaniem:

  • łatwe jest planowanie wydatków oraz zarządzanie domowym budżetem,
  • kwota jest cały czas taka sama, dzięki czemu bez problemu możemy ją wpisać na listę comiesięcznych, stałych opłat.

Jednak taki gwarant bezpieczeństwa czasem może się wiązać się z wyższym oprocentowaniem i spłatą większej kwoty. Z drugiej strony oprocentowanie zmienne to ryzyko, które przynieść nam może zarówno oszczędności, jak i przykrą niespodziankę. W tym przypadku wysokość rat zmienia się co kilka miesięcy, uniemożliwiając długofalowe zaplanowanie zarządzania domowym budżetem.

Kredyt konsolidacyjny ze stałym oprocentowaniem

Kredyt konsolidacyjny to rozwiązanie dla osób, które spłacają kilka różnych zobowiązań w jednym czasie. Dzięki niemu będziemy mogli połączyć je wszystkie w jedną ratę, zyskamy nad nimi większą kontrolę i możliwość racjonalnego zarządzania budżetem. Co więcej, opcja konsolidacyjna może mieć formę stałego oprocentowania. Dzięki temu od razu dowiemy się, jaką dokładnie kwotę będziemy musieli płacić każdego miesiąca.

Spłacanie kilku kredytów ze zmiennymi oprocentowaniami jest niezwykle męczące. Wysokość zobowiązania często się zmienia, a do tego dojść mogą jeszcze różne terminy płatności oraz wiele indywidualnych kont bankowych. Nad takim chaosem trudno zapanować, dlatego też lepiej zebrać to wszystko w jeden kredyt konsolidacyjny. Dzięki niemu wystarczy, że zapłacimy jedną ratę w miesiącu, która w przypadku stałego oprocentowania przez kilka lat w ogóle się nie zmieni. To sprzyja spokojnemu spłacaniu nawet poważniejszych zobowiązań.

A może refinansowanie kredytu?

Czym jest refinansowanie kredytu i na czym polega? Takie działanie skierowane jest do osób, które posiadają niekorzystne zobowiązanie, które zaciągnęli w przeszłości. Jeśli od tamtej pory pojawiły się atrakcyjniejsze oferty na rynku, to stary, drogi kredyt, możemy spłacić za pomocą nowego zobowiązania, które jest lepsze cenowo. Działanie to bywa ryzykowne, aby bowiem zadziałało prawidłowo, wszystko musimy bardzo dokładnie przeliczyć.

Pod uwagę musimy wziąć wszelkie prowizje i dodatkowe płatności powiązane z nowym zobowiązaniem. Następnie porównujemy je ze starym kredytem i upewniamy się, że na pewno różnica między tymi dwoma pożyczkami jest dla nas korzystna finansowo. Jeśli rzeczywiście tak jest, to mamy szansę pożegnać się ze starym i niekorzystnym kredytem. Zamiast niego spłacamy nowy i przyjaźniejszy dla naszego domowego budżetu.

Czy rata kredytu ze stałym oprocentowaniem może wzrosnąć?

Stałe oprocentowanie to gwarancja niezmienności wysokości raty przez cały czas określony w umowie kredytowej. Oznacza to, że przez konkretną ilość lat czy miesięcy będziemy płacili co miesiąc dokładnie taką samą kwotę, którą uzgodniliśmy z bankiem podczas zaciągania zobowiązania. Na koszt kredytu przez cały ten okres nie ma wpływu wartość złotówki, WIBOR, stopy procentowe czy sytuacja ekonomiczna i gospodarcza kraju.

Warunki zmienić się mogą dopiero po zakończeniu okresu obowiązywania stałego oprocentowania kredytu hipotecznego. Wtedy mamy dwie możliwości:

  • kolejny raz podpisać umowę o stałym oprocentowaniu kredytu na następnych kilka lat;
  • zdecydować się na przejście na oprocentowanie zmienne.

W pierwszym przypadku nastąpi aktualizacja wysokości odsetek. Do ustalenia ich wysokości bankowi posłuży aktualny wskaźnik WIBOR i sytuacja na rynku finansowym. To dokładnie to samo działanie, co w przypadku zawierania poprzedniej umowy. Druga opcja, czyli przejście na zmienne oprocentowanie, wiąże się z naliczaniem odsetek zgodnie z WIBOR 6M lub 3M (zależnie od umowy), czyli z aktualizacją ich wysokości co 3 lub 6 miesięcy.

Kredyt z oprocentowaniem stałym – zalety i wady

Zarówno zmienne, jak i stałe oprocentowanie kredytu hipotecznego, ma swoje mocne oraz słabsze strony. Wiele zależy od sytuacji kredytobiorcy, zarobków czy sytuacji ekonomicznej kraju. Pewne punkty jednak są stałe dla wszystkich klientów banków i warto wziąć je pod uwagę, jeśli poważnie rozważamy kredyt ze stałym oprocentowaniem.

Zalety stałego oprocentowania:

  • brak podwyżek rat wynikających z podnoszenia stóp procentowych;
  • ryzyko zmian stóp procentowych ponosi bank nie klient;
  • łatwe zarządzanie domowym budżetem;
  • Komfort psychiczny i poczucie bezpieczeństwa.

Wady stałego oprocentowania:

  • brak możliwości skorzystania na obniżce stóp procentowych;
  • kredyt często droższy niż w przypadku zmiennego oprocentowania;
  • ograniczony czas obowiązywania stałego oprocentowania (najczęściej 5 lat);
  • konieczność przedłużenia umowy lub przejścia na zmienne oprocentowanie po zakończeniu okresu obowiązywania stałego oprocentowania

Źródła:

1. Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Ryzyko stopy procentowej zobowiązań kredytowych, w: https://www.knf.gov.pl/dla_konsumenta/kampanie_informacyjne/ryzyko_stopy_procentowej

Komentarze (0)
Dodaj komentarz

Podobne artykuły