Czy można zawiesić kredyt gotówkowy?

Czasowe wstrzymanie spłaty rat może być skutecznym sposobem na złapanie finansowego oddechu w trudnej sytuacji życiowej. Choć zawieszenie kredytu gotówkowego nie jest prawem ustawowym, wiele banków umożliwia je na określonych warunkach. W artykule wyjaśniamy, kiedy można skorzystać z tej opcji, jak wygląda procedura wnioskowania, ile trwa przerwa w spłacie oraz jakie są jej konsekwencje finansowe. Dowiesz się też, które banki oferują takie rozwiązanie i jakie alternatywy warto rozważyć, jeśli bank odmówi zawieszenia.

Co to jest zawieszenie kredytu gotówkowego?

Zawieszenie kredytu gotówkowego to czasowe wstrzymanie spłaty rat, które bank może zatwierdzić na wniosek kredytobiorcy. Warto jednak pamiętać, że nie jest to standardowe prawo, a decyzja banku opiera się na jego własnych regulacjach oraz polityce kredytowej. Zawieszenie kredytów gotówkowych nie podlega ustawowym wakacjom kredytowym, które obowiązują wyłącznie dla kredytów hipotecznych zawartych przed 1 lipca 2022 r. Procedura zawieszenia jest regulowana indywidualnie przez banki na podstawie ich regulaminów wewnętrznych.

Zazwyczaj można wstrzymać:

• całą ratę, obejmującą zarówno kapitał, jak i odsetki,
• jedynie część kapitałową.

Tego rodzaju wsparcie finansowe pozwala kredytobiorcom na poprawienie swojej sytuacji finansowej w trudnych chwilach. Mimo iż zmniejsza to miesięczne obciążenia, trzeba pamiętać, że odsetki mogą być lub nie być naliczane — zależy to od umowy i polityki banku. W konsekwencji może to zwiększyć łączny koszt kredytu lub wydłużyć czas spłaty.

W ramach zawieszenia dostępne są różnorodne opcje, takie jak:

• wakacje kredytowe,
• karencja w spłacie kapitału.

Bank ustala szczegółowe warunki — czas trwania przerwy, wpływ na harmonogram spłat oraz sposób obliczania odsetek — analizując sytuację finansową kredytobiorcy oraz zasady zapisane w umowie.

Czy można zawiesić kredyt gotówkowy?

Tak, istnieje możliwość zawieszenia kredytu gotówkowego, jednak decyzja ta nie wynika z ogólnokrajowych przepisów. Po zakończeniu ustawowych wakacji kredytowych, które miały związek z pandemią COVID-19, to bank decyduje, czy można skorzystać z tej opcji. Zawieszenie kredytu gotówkowego nie jest ustawowym prawem (w odróżnieniu jak to jest w kredytach hipotecznych), a każdy bank indywidualnie decyduje, czy udzieli zawieszenia i na jakich warunkach. W związku z tym proces ten nie jest automatyczny i wymaga indywidualnego podejścia każdej instytucji finansowej.

Zawieszenie raty może mieć różne formy, takie jak:

• wakacje kredytowe,
• karencja w spłacie kapitału.

Tego rodzaju rozwiązania banki stosują w ramach tak zwanych wakacji komercyjnych, które sprawdzają się w sytuacjach trudnych, takich jak nagła utrata pracy czy poważna choroba.

Aby uzyskać zgodę na wstrzymanie spłat, zazwyczaj trzeba przejść przez kilka kroków:

1. złożyć odpowiedni wniosek,
2. przedstawić dokumentację dotyczącą aktualnej sytuacji finansowej,
3. spełnić wymogi banku związane z terminowym regulowaniem dotychczasowych zobowiązań.

Warto zauważyć, że nie wszystkie banki mają w ofercie możliwość zawieszenia rat kredytu gotówkowego. Co więcej, warunki takiej opcji mogą się różnić w zależności od polityki konkretnej instytucji. Oto lista banków i warunków jakie oferują na zawieszenie kredytów gotówkowych:

• PKO Bank Polski — zawieszenie na maksymalnie 6 miesięcy.
• Bank Pekao S.A. — zawieszenie na 3 miesiące (warunki indywidualne, dostępne w wypadkach losowych).
• mBank — zawieszenie od 1 do 3 miesięcy.
• ING Bank Śląski — zawieszenie na maksymalnie 3 miesiące (po utracie pracy lub źródła dochodu).
• BNP Paribas — zawieszenie na maksymalnie 3 miesiące.
• Santander Consumer Bank — karencja na maksymalnie 4 miesiące (spłata wyłącznie odsetek); zawieszenie na zasadach umownych.
• Credit Agricole — zawieszenie na maksymalnie 6 miesięcy (procedura uproszczona).
• Alior Bank — zawieszenie na warunkach indywidualnych (zgodnie z umową).
• VeloBank — promocyjna karencja w spłacie pierwszej raty (3 miesiące); zawieszenie na warunkach umowy.
• Nest Bank — zawieszenie na warunkach określonych w umowie (indywidualnie).

W sytuacji poważnych problemów finansowych bank może zasugerować inne rozwiązanie, takie jak restrukturyzacja umowy kredytowej uregulowana w art. 75c Prawa bankowego.

Jak działają wakacje kredytowe i karencja w kredycie gotówkowym?

Wakacje kredytowe i karencja to dwa sposoby, dzięki którym banki mogą wesprzeć osoby potrzebujące pomocy finansowej, umożliwiając im odroczenie spłaty kredytu. Oba te rozwiązania mają na celu ulżenie kredytobiorcom w trudnych chwilach, dając im odrobinę oddechu.

W przypadku wakacji kredytowych możliwe jest zawieszenie całkowitej raty kredytowej, co obejmuje zarówno kapitał, jak i odsetki. Tego rodzaju ulga zwykle trwa od 1 do 6 miesięcy. W tym okresie bank nie wymaga żadnych płatności, co jest korzystne, choć należy pamiętać, że odsetki mogą być lub nie być naliczane — zależy to od umowy i polityki banku. Po zakończeniu wakacji bank często wydłuża okres spłaty kredytu o czas, w którym raty były zawieszone. W efekcie miesięczne kwoty do spłaty nie rosną drastycznie, lecz całkowity koszt kredytu może się zwiększyć.

Z kolei karencja oferuje możliwość czasowego zawieszenia spłat tylko w odniesieniu do kapitału, co oznacza, że kredytobiorca spłaca jedynie odsetki. Takie rozwiązanie umożliwia zmniejszenie miesięcznego obciążenia finansowego, a jednocześnie pozwala na utrzymanie regularności spłat. Karencja może być przydatna:

• na początku spłaty kredytu,
• w sytuacji nagłych trudności finansowych.

Warto mieć na uwadze, że zarówno wakacje kredytowe, jak i karencja są przyznawane na wniosek kredytobiorcy i wymagają zgody banku, który ocenia zdolność kredytową oraz historię spłat zobowiązań. Zrozumienie różnic między tymi opcjami jest kluczowe, aby świadomie podejść do wyboru najlepszego rozwiązania i uwzględnić ich długoterminowy wpływ na finanse.

Jakie warunki i dokumenty są potrzebne do zawieszenia kredytu gotówkowego?

Aby zawiesić kredyt gotówkowy, bank dokładnie ocenia sytuację finansową kredytobiorcy, upewniając się, że jego działania są zgodne z umową. Ważne jest spełnienie kilku warunków ogólnych wymaganych przez większość banków:

1. Stan bez opóźnień — kredytobiorca nie może mieć żadnych zaległości w spłacie rat przed złożeniem wniosku.
2. Okres spłaty — zawieszenie dostępne zwykle po upływie 6–12 miesięcy od uruchomienia kredytu (po serii terminowych płatności).
3. Pojedyncze zawieszenie — z reguły można skorzystać raz w okresie trwania umowy kredytowej.
4. Maksymalny okres — zawieszenie wynosi od 1 do 6 miesięcy (większość banków oferuje 3–6 miesięcy dla kredytów gotówkowych).

Złożenie wniosku o zawieszenie wiąże się z koniecznością przedstawienia dokumentów, które potwierdzą trudności finansowe. Należą do nich:

Dokumenty standardowe:

• wniosek o zawieszenie spłaty kredytu (formularz banku dostępny na stronie banku lub w placówce),
• dowód tożsamości (kopia paszportu lub dowodu osobistego),
• numer umowy kredytowej,
• dane osobowe kredytobiorcy zgodnie z rejestrem banku.

Dokumenty uzasadniające (w zależności od przyczyny zawieszenia):

• zaświadczenie o utracie zatrudnienia, takie jak świadectwo pracy lub pismo z urzędu pracy,
• dokumenty potwierdzające spadek dochodów, na przykład aneks do umowy o pracę, PIT lub zaświadczenie o niższym wynagrodzeniu,
• zaświadczenia medyczne (orzeczenie lekarskie), jeśli choroba uniemożliwia pracę lub dotyczy niepełnosprawności,
• oświadczenie o trudnej sytuacji finansowej (własnoręczne lub formularz banku),
• informacja o zmianach w dochodach (zaświadczenie pracodawcy lub dowód zmniejszenia przychodów),
• inne dokumenty pokazujące poważne problemy finansowe, jak akt zgonu współkredytobiorcy czy decyzja o likwidacji przedsiębiorstwa.

Wniosek musi być złożony przed terminem, którego dotyczy zawieszenie. Zazwyczaj wymagane jest dołączenie pisemnej prośby, w której opisuje się sytuację oraz wskazuje preferowany okres zawieszenia.

Jakie są kroki proceduralne zawieszenia kredytu?

Procedura zawieszenia kredytu różni się między bankami, ale generalnie przebiega podobnie. Oto najczęstsze etapy:

Krok 1. Zapoznanie się z warunkami
Przed złożeniem wniosku sprawdź, czy twój bank oferuje zawieszenie, jakie są warunki oraz jakie dokumenty są potrzebne. Informacje są dostępne na stronie banku, w regulaminie kredytu lub bezpośrednio w banku.

Krok 2. Przygotowanie dokumentów
Zbierz niezbędne dokumenty potwierdzające twoją trudną sytuację finansową, takie jak zaświadczenie o utracie pracy, potwierdzenie zmniejszenia dochodów czy zaświadczenie lekarskie.

Krok 3. Złożenie wniosku
Złóż wniosek w banku (osobiście w oddziale lub online, zależnie od oferty). Załącz wszystkie wymagane dokumenty oraz wyraźnie opisz sytuację i preferowany okres zawieszenia.

Krok 4. Czekanie na decyzję
Bank oceni twoją sytuację finansową, historię spłat oraz spełnienie warunków. Czas oczekiwania wynosi zazwyczaj od 1 do 4 tygodni.

Krok 5. Otrzymanie odpowiedzi
Bank powiadomi cię o decyzji. Jeśli wniosek został zatwierdzony, otrzymasz potwierdzenie zawieszenia oraz harmonogram spłat po jego zakończeniu. W przypadku odmowy powinieneś poznać przyczynę.

Krok 6. Zawieszenie spłat
W okresie zawieszenia nie płacisz rat (lub tylko odsetek w przypadku karencji). Pamiętaj jednak, że mogą być naliczane odsetki (zależy od warunków umowy), a okres zawieszenia wydłuży harmonogram spłat.

Krok 7. Wznowienie spłat
Po upływie okresu zawieszenia spłacasz raty zgodnie z nowym harmonogramem.

Kiedy bank może odmówić zawieszenia kredytu gotówkowego?

Bank może odmówić zawieszenia kredytu z różnych powodów. Oto najczęstsze przyczyny:

1. Obecność opóźnień w spłacie
Jeśli masz zalegające raty, większość banków automatycznie odmówi zawieszenia. To jeden z kluczowych wymogów — kredytobiorca musi wykazać regularność w spłacaniu zobowiązań. Nawet pojedyncze opóźnienie może być powodem odmowy.

2. Zbyt krótki okres spłaty kredytu
Jeśli kredyt funkcjonuje krócej niż 6–12 miesięcy (zależy od banku), zawieszenie może być niedostępne. Banki obawiają się ryzyka na wczesnym etapie kredytu, kiedy nie ma wystarczającej historii spłat.

3. Niska zdolność kredytowa
Bank może ocenić, że w przypadku zawieszenia spłat kredytobiorca nie będzie w stanie spłacić pozostałej części kredytu. Jeśli twoja sytuacja finansowa jest bardzo zła i bank widzi realne zagrożenie upadłością, może odmówić zawieszenia.

4. Kredyt w trudnej sytuacji
Zawieszenie może być niemożliwe w przypadku:

• kredytów w trakcie windykacji — bank już wszczął procedurę odzyskania należności,
• kredytów wypowiedzianych — umowa kredytu została wypowiedziana przez bank,
• kredytów po zaistnieniu zdarzeń ubezpieczeniowych — jeśli ubezpieczenie pokrywa raty,
• niektórych kredytów konsolidacyjnych — część banków stosuje ograniczenia.

5. Zawieszenie nie jest przewidziane w umowie
Jeśli umowa kredytowa nie przewiduje możliwości zawieszenia, bank nie ma obowiązku go udzielić. Zawieszenie to prawo umowne, a nie ustawowe (dla kredytów gotówkowych). Należy przeczytać regulamin banku i umowę przed złożeniem wniosku.

Co więcej, brak dowodu trudnej sytuacji finansowej, jak np. zaświadczenie o utracie zatrudnienia lub zmniejszeniu dochodów, może znacząco ograniczyć szanse na zatwierdzenie wniosku. Kredytobiorcy powinni dostarczyć konkretne dokumenty potwierdzające ich trudności finansowe.

Należy również pamiętać, że:

• nie wszystkie banki udostępniają możliwość zawieszenia spłat,
• jeśli dana instytucja nie oferuje tej opcji w swojej ofercie, nawet spełnienie wszystkich wymaganych warunków nie zagwarantuje pozytywnej decyzji.

W przypadku gdy bank odmówi zawieszenia, mogą być zaproponowane inne formy wsparcia, na przykład:

1. restrukturyzacja umowy kredytowej,
2. inne formy pomocy finansowej.

Mimo to wstrzymanie spłat może być dla kredytobiorcy nadal niedostępne.

Jakie alternatywy i formy pomocy finansowej ma kredytobiorca w trudnej sytuacji?

Kiedy kredytobiorcy zmagają się z trudnościami finansowymi, mają do dyspozycji kilka opcji wsparcia. Banki oraz różnorodne instytucje finansowe oferują pomoc w różnych formach. Oto najważniejsze rozwiązania:

1. Restrukturyzacja kredytu
Modyfikacja warunków umowy, na przykład poprzez wydłużenie czasu spłaty lub obniżenie miesięcznych rat. Uregulowana w art. 75c Prawa bankowego. Wymaga aneksu do umowy i zgody obu stron. Możliwa nawet przy opóźnieniach. Formy: wydłużenie okresu kredytowania, zmiana oprocentowania, zmiana wysokości rat, zmiana harmonogramu spłat, karencja w spłacie kapitału, konsolidacja zadłużenia.

2. Kredyt konsolidacyjny
Połączenie kilku zobowiązań w jedno, co prowadzi do niższych miesięcznych rat oraz uproszczenia zarządzania finansami. Jedna płatność zamiast wielu. Łatwiejsze zarządzanie długami. Możliwe oszczędności na ogólnym koszcie (niższe oprocentowanie).

3. Wakacje kredytowe
Zawieszenie spłaty całkowitej raty — zarówno kapitału, jak i odsetek — zazwyczaj na okres od jednego do sześciu miesięcy. Dostępne u większości banków dla kredytów gotówkowych na zasadach bankowych (nie ustawowych).

4. Karencja
Tymczasowe wstrzymanie spłaty części kapitałowej przy jednoczesnej konieczności uiszczania odsetek. Dostępna głównie w kredytach hipotecznych, ale występuje również w gotówkowych u niektórych banków. Rata w okresie karencji jest znacznie niższa (spłacane są tylko odsetki).

5. Fundusz Wsparcia Kredytobiorców (FWK)
Rządowy program wsparcia finansowego dla kredytobiorców w trudnej sytuacji finansowej. Dostępny dla kredytów hipotecznych na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych.

Formy wsparcia FWK:

• wsparcie w spłacie rat kredytu — dofinansowanie do 3 000 zł miesięcznie przez do 40 miesięcy (łącznie do 120 000 zł),
• pożyczka na spłatę zadłużenia — dla osób, które sprzedały kredytowaną nieruchomość.

Warunki dostępu:

• posiadanie kredytu hipotecznego,
• znalezienie się w trudnej sytuacji finansowej (utrata pracy, niskie dochody),
• bieżące spłacanie kredytu (lub gotowość do jego spłacania),
• zarobki poniżej określonego progu (określonego przez MF).

Procedura: wniosek w banku oraz ocena sytuacji finansowej. Wsparcie ma charakter zwrotny (pożyczka), ale możliwe jest umorzenie w określonych warunkach.

6. Refinansowanie kredytu
Zaciągnięcie nowego kredytu w innym banku w celu spłacenia starego kredytu. Cel: obniżenie oprocentowania, zmiana warunków, konsolidacja wielu kredytów. Możliwość znacznej poprawy warunków (niższe oprocentowanie, dłuższy okres). Mogą wystąpić opłaty za nowy kredyt, ale mogą pojawić się oszczędności na odsetkach.

7. Negocjacje warunków spłaty
Bezpośrednia rozmowa z bankiem o zmianę warunków. Można negocjować m.in. zawieszenie spłaty, obniżenie oprocentowania, wydłużenie okresu, zmianę struktury rat. Czasami udaje się wypracować korzystne rozwiązania niewystępujące w standardowej ofercie instytucji. Bezpłatne. Szansa na sukces jest wyższa, jeśli masz dobrą historię kredytową, nie masz opóźnień, wykazujesz rzeczywiste problemy i przedstawiasz plan powrotu do normalności.

8. Zasiłek z pomocy społecznej
Świadczenie z ośrodka pomocy społecznej dla osób w trudnej sytuacji finansowej. Dostępne dla osób, które spełniają warunki dochodowe i majątkowe. Cel: wsparcie bieżących wydatków (w tym spłaty zobowiązań). Procedura: wniosek w gminnym ośrodku pomocy społecznej (OPS). Bezpłatne. Informacje: OPS w twojej gminie lub powiat.gov.pl.

9. Wsparcie z programów rządowych
Dostępne programy:

• wsparcie dla przedsiębiorców — jeśli jesteś samozatrudniony (dotacje, pożyczki),
• zasiłek dla bezrobotnych — jeśli straciłeś pracę,
• zasiłek opiekuńczy — jeśli opiekujesz się osobą z niepełnosprawnością.

Procedura: składanie wniosków w poszczególnych instytucjach (PUP, OPS, PFRON). Informacje: urząd pracy, strona samorządu.

10. Poradnictwo finansowe
Bezpłatne porady od specjalistów ds. finansów. Dostępne w ośrodkach pomocy społecznej, organizacjach pozarządowych, niektórych bankach i na specjalistycznych portalach finansowych. Cel: pomoc w wyborze najlepszego rozwiązania. Koszt: zwykle bezpłatne.

Porównanie alternatyw:

Oba te rozwiązania wymagają jednak złożenia odpowiedniego wniosku oraz przedstawienia swojej sytuacji finansowej. W skrajnych przypadkach warto zwrócić się do doradców finansowych czy organizacji wspierających osoby zadłużone, takich jak stowarzyszenia konsumenckie. Wczesne działanie w tej kwestii ma kluczowe znaczenie, aby uniknąć problemów związanych z przeterminowanym zadłużeniem.