Lepiej spłacać kapitał czy odsetki?

Co lepiej spłacać – kapitał czy odsetki? I czy wcześniejsza spłata kredytu hipotecznego lub gotówkowego zawsze się opłaca? Nad tymi pytaniami oraz samą strategią dokonywania nadpłaty kredytu zastanawia się wiele osób. Przyjrzę się tym zagadnieniom i przeanalizuję, kiedy wysyłanie do banku większych kwot rzeczywiście ma sens.

Co lepsze: spłata kapitału czy odsetek

Kluczowe informacje

  • Praktycznie w każdej sytuacji warto lepiej spłacać kapitał niż odsetki. Nie zawsze jednak takie rozwiązanie jest dostępne;
  • Jeśli zdecydujesz się na nadpłatę kredytu, to w pierwszej kolejności zwracasz do banku kapitał, czyli zmniejszasz kwotę finansowania do oddania. A ta automatycznie zmniejsza wysokośc odsetek naliczanych za kolejne miesiące;
  • Niezależnie od rodzaju kredytu, polecamy spłacić zobowiązanie tak szybko, jak jest to możliwe. Gdy np. zdecydujesz się na wcześniejszą spłatę finansowania, możesz liczyć na zwrot części naliczonych opłat.

Zgodnie z Ustawą o kredycie hipotecznym z 2017 roku 1, każda osoba, która zaciągnęła zobowiązanie hipoteczne, ma prawo do wcześniejszej spłaty kredytu. Dotyczy to zarówno jego nadpłaty, jak i całkowitego uregulowania długu. Podobny przepis obejmuje również zobowiązania gotówkowe. Pozwalają na to praktycznie wszystkie banki, różne są natomiast warunki takiego działania.

Weźmy pod uwagę jeszcze drugi fakt. W jaki sposób nasza nadpłata wpłynie na strukturę kredytu, czyli jego część kapitałową oraz odsetkową? Sprawdźmy to.

Co lepiej spłacać: kapitał czy odsetki?

W każdej sytuacji zawsze lepszym rozwiązaniem jest spłacanie kapitału, a nie odsetek. Wynika to z bardzo prostej zależności. Odsetki naliczane są od wysokości kapitału kredytowego. Im jest on wyższy, tym większa kwota odsetek jest generowana. Obniżenie tej sumy sprawi, że naliczane w przyszłości zobowiązanie ulegnie zmniejszeniu.

Zaznaczę tylko, że nie zawsze możliwa jest nadpłata kredytu z uwzględnieniem pokrycia części kapitałowej. Czasem spłata różnie wpływa na strukturę rat. W znacznym stopniu zależy to od rodzaju i warunków zobowiązania, które zaciągnęliśmy. W przypadku:

  • kredytu gotówkowego – wcześniejsza spłata zawsze dotyczy najpierw części kapitałowej. Dzięki temu dochodzi do zmniejszenia odsetek;
  • kredytu hipotecznego z ratami równymi – proporcjonalny udział części odsetkowej w ratach zmniejsza się z każdym miesiącem. Nadpłata takiego kredytu sprawia, że maleje część kapitałowa, co skutkuje zmniejszeniem wysokości odsetek;
  • kredytu hipotecznego z ratami malejącymi – rata zmniejsza część kapitałową, ale jest na samym początku bardziej obciążająca dla budżetu. Wszystko z uwagi na fakt, że początkowe raty są wysokie, dlatego, że spłacamy na starcie więcej kapitału. W całym okresie kredytowania oszczędzimy więcej na odsetkach z ratami malejącymi;
  • kredytu hipotecznego wypłacanego w transzach – początkowo kredytobiorca spłaca wyłącznie odsetki naliczane od wypłaconego kapitału. Dopiero po otrzymaniu ostatniej transzy możliwa jest spłata (i nadpłata) części kapitałowej zobowiązania.
spłata kapitału i odsetek w racie malejącej
spłata raty kapitałowo-odsetkowej w racie stałej
Rata równa a malejąca

Czy nadpłacając kredyt, spłacam kapitał czy odsetki?

Oprócz początkowego okresu kredytu w transzach zawsze nadpłata oznacza spłatę kapitału, a nie odsetek. W praktyce więc zmniejszasz swoje zobowiązanie, ale również wpływasz na zmniejszenie wysokości odsetek naliczanych w kolejnych miesiącach. Regularne stosowanie nadpłat może sprawić, że po czasie wysokość raty zmniejszy się nawet o połowę. Wszystko zależy od tego, jak dużą kwotę ponad swoje zobowiązanie będziesz wysyłać do banku.

Decydując się na dokonanie nadpłaty kredytu hipotecznego, mamy do wyboru dwie opcje:

  • skrócenie okresu kredytowania,
  • obniżenie miesięcznej raty.

W pierwszym przypadku warunki umowy kredytowej zostaną zmienione i okres kredytowania ulegnie skróceniu.

To opłacalne rozwiązanie, bo im szybciej uregulujesz dług, tym mniej będziesz płacić bankowi. Uiszczenie większej sumy może pokryć kilka ostatnich rat, co zagwarantuje znaczne oszczędności. Możesz robić to regularnie, realizując nadpłatę, choćby stosunkowo niewielkimi kwotami, konsekwentnie skracając czas spłaty.

Drugi przypadek zakłada pozostawienie ostatecznego terminu spłaty kredytu bez zmian. Pozwala to na stopniowe zmniejszanie wysokości comiesięcznych rat.

To dobre rozwiązanie, jeśli nie jesteś pewien swojej sytuacji i wolisz zadbać o uzbieranie poduszki finansowej. Z drugiej strony przez cały okres kredytowania aż do momentu spłaty kapitału, naliczane są odsetki.

Alternatywnym rozwiązaniem do nadpłacania zobowiązania jest zdecydowanie się na całkowitą, wcześniejszą spłatę kredytu. Ten wariant stosowany jest przy kredytach gotówkowych, opiewających na niższe kwoty. Zakłada spłacenie całego zobowiązania na raz przed ustalonym z bankiem terminem. Im wcześniej Ci się to uda, tym lepiej. Zwykle natomiast instytucje finansowe nakładają na tę formę pewne ograniczenia. Np. przez kilka pierwszych lat spłaty skorzystanie z niej wiąże się z naliczeniem dodatkowej prowizji.

Dlaczego po nadpłacie kredytu płaci się odsetki?

Oprocentowanie kredytu określa wysokość odsetek, którą masz do zapłaty w związku z pożyczoną od banku kwotą. Podstawę ich naliczania stanowi kapitał zobowiązania. Praktykując nadpłatę kredytu, zmniejszasz część kapitałową. W praktyce oznacza to, że w kolejnych miesiącach naliczane odsetki się zmniejszą, ale wciąż będą naliczane. Pamiętać też musisz o uregulowaniu tej części, która już została wygenerowana do czasu dokonania nadpłaty.

Czy lepiej nadpłacać kredyt, czy skrócić okres kredytowania?

Nadpłata kredytu pozwala na pozostawienie lub skrócenie okresu kredytowania. Z finansowego punktu widzenia w tym przypadku bardziej opłacalne jest to drugie. Im wcześniej uda Ci się spłacić kredyt niż początkowo zakładałeś, tym więcej zaoszczędzisz. Nie dla każdego natomiast jest to dobre rozwiązanie.

Nadpłata kredytu zawsze zmniejsza wysokość raty i całkowity koszt kredytu. Koszt kredytu można po nadpłacie jeszcze bardziej zmniejszyć, skracając okres spłaty. To jednak skutkuje tym, że rata będzie wyższa, niż gdyby okres spłaty nie został skrócony po nadpłacie. To prosta zależnoś:

Jeżeli w miesięcznej racie spłacamy więcej kapitału, to zapłacimy w sumie mniej odsetek (a zatem kredyt będzie tańszy). A jeżeli okres spłaty jest krótszy, to mamy mniej rat, więc i ich wysokość musi być też wyższa.

Kiedy nadpłacać kredyt: przed czy po racie?

Niektóre banki z kwoty nadpłaty pokrywają odsetki naliczone za dni między datą zapadalności raty a naszą wpłatą. Nie zdarza się to zbyt często, ale rzeczywiście takie sytuacje mają miejsce. Mimo wszystko warto wpłacać nadpłatę dokładnie w terminie zapadalności raty lub w kolejnym dniu, kiedy jeszcze nie dojdzie do naliczenia odsetek. Termin uiszczania nadpłat jest z góry określony w harmonogramie spłaty Twojego kredytu.

Czy wcześniejsza spłata kredytu się opłaca?

Wcześniejsza spłata kredytu hipotecznego praktycznie zawsze jest opłacalna. Szybsze zakończenie okresu kredytowania skraca czas naliczania odsetek. Dodatkowo możesz liczyć jeszcze na zwrot pieniędzy od banku. Przeczytasz o tym w przywoływanej już Ustawie o kredycie hipotecznym, art. 39.

Zgodnie ze wspomnianym zapisem, przy wcześniejszej spłacie kredytu niż zakłada to umowa, całkowity koszt zobowiązania ulega obniżeniu. Dotyczy to odsetek oraz innych kosztów przypadających na okres, których dotyczyło skrócenie. W takiej sytuacji powinieneś zapłacić odsetki tylko za ten czas, w którym rzeczywiście korzystałeś z pożyczonych pieniędzy. Co ważne, ta sama zasada dotyczy nadpłacania kredytu.

Jak najlepiej spłacać kredyt hipoteczny?

Strategia spłacania kredytu hipotecznego zależy od sytuacji danej osoby oraz warunków zobowiązania. Przykładowo, jeśli dysponujesz większym zapasem środków i zadbałeś już o stworzenie poduszki finansowej, to zdecydowanie warto nadpłacać zaciągnięte zobowiązanie regularnie. Najbardziej opłacalne pod względem finansowym jest zawsze dążenie do skrócenia okresu kredytowania, ponieważ:

  • szybciej pozbędziesz się obciążenia finansowego,
  • odzyskasz spokój psychiczny,
  • zyskasz szansę na uzyskanie zwrotu części opłat,
  • spłacisz niższą kwotę odsetek.

Przed decyzją o nadpłacie warto obliczyć, ile ostatecznie uda Ci się na niej zaoszczędzić. Możesz wykorzystać do tego np. kalkulator nadpłaty kredytu hipotecznego. Alternatywnie skonsultuj swoje działania z bankiem, który określi potencjalne koszty lub przedstawi symulację dalszej spłaty kredytu po nadpłacie.

Kiedy zaczyna się spłacać kapitał przy kredycie hipotecznym?

Zarówno w przypadku kredytu hipotecznego z ratą stałą, jak i malejącą, struktura zobowiązania jest taka sama. Każda rata zawsze składa się z:

  • części kapitałowej,
  • części odsetkowej.

Różne są jednak ich proporcje. Raty równe co miesiąc mają taką samą wysokość. Na początku spłacamy głównie odsetki i niewielki procent kapitału. Po czasie wartości te zamieniają się miejscami.

Raty malejące składają się zawsze z takiej samej części kapitałowej i stopniowo zmniejszającej się części odsetkowej. Czyli najpierw spłacamy więcej odsetek, by z czasem regulować niemalże wyłącznie kapitał.

Czy odsetki rosną podczas wakacji kredytowych?

Nie. Tzw. ustawowe wakacje kredytowe to z technicznego punktu widzenia całkowite zawieszenie płatności kredytowej na określony czas. Dotyczą one zarówno części odsetkowej, jak i kapitałowej. Nie dokonujesz w okresie ich trwania żadnych płatności, dlatego banki nie mogą naliczać żadnych dodatkowych odsetek związanych z wydłużeniem terminu spłaty.

Co natomiast istotne, nie jest to „anulowanie” czy „umorzenie” kredytu, zgodne z czasem obowiązywania tego rozwiązania. Ilość rat do uregulowania nadal pozostaje taka sama. „Przesunięciu” o określoną liczbę miesięcy ulega jedynie okres spłaty.

Jak najkorzystniej spłacić kredyt gotówkowy?

Podobnie jak w przypadku kredytu hipotecznego, zobowiązanie gotówkowe najkorzystniej jest spłacić tak szybko, jak to możliwe. W jego przypadku również dobrze sprawdzi się wykonywanie systematycznych nadpłat, skracających okres kredytowania.

Kredyt gotówkowy – zgodnie z przepisami – nie może wynosić więcej niż 255 tys. zł. Bardzo często opiewa natomiast na kilka, kilkanaście czy kilkadziesiąt tysięcy złotych. W tym przypadku warto zatem pomyśleć o wcześniejszej spłacie kredytu w całości. Wtedy też przysługuje Ci zwrot proporcjonalnej części poniesionych opłat.

Sprawdź najnowsze oferty kredytów gotówkowych:

Okres spłaty
84 miesiące
Oprocentowanie
15,99 %
Kwota
5 000 - 15 000 zł
RRSO
17,22 %

548 osób

wybrało ofertę
Sprawdź
Okres spłaty
10 - 84 miesięcy
Oprocentowanie
7,20 %
Kwota
1 000 - 60 000 zł
RRSO
12,40 %

2126 osób

wybrało ofertę
Sprawdź
3.
OtomotoPay Kredyt Gotówkowy
Okres spłaty
3 - 120 miesięcy
Oprocentowanie
13,99 %
? na podstawie przykładu reprezentatywnego
Kwota
15 000 - 300 000 zł
RRSO
17,46 %
? na podstawie przykładu reprezentatywnego

773 osób

wybrało ofertę
Sprawdź
4.
Rozmowa z Doradcą
Okres spłaty
3 - 120 miesięcy
Oprocentowanie
11,88 %
? na podstawie przykładowej pożyczki gotówkowej
Kwota
1 000 - 250 000 zł
RRSO
11,55 %
? na podstawie przykładowej pożyczki gotówkowej

1861 osób

wybrało ofertę
Sprawdź

FAQ: najczęściej zadawane pytania

Co to jest saldo kapitału po spłacie?

Saldo kapitału to kwota, którą należy oddać bankowi, nieuwzględniając odsetek. W jej skład oprócz kredytu netto (pożyczonej kwoty) mogą wchodzić także skredytowane opłaty dodatkowe (np. ubezpieczenie czy prowizja).

Kiedy zacznę spłacać kapitał?

Terminy regulowania rat, składających się z części kapitałowej oraz odsetkowej, określa harmonogram spłaty kredytu. W znacznej mierze zależne jest to od rodzaju zaciągniętego zobowiązania i szczegółów zawartych w umowie z bankiem.

Czy odsetki mogą być wyższe od kapitału?

Najwyższą dopuszczalną stawkę procentową określają tzw. maksymalne odsetki kapitałowe obecnie wynosi 20,5 proc.

Dlaczego kapitał maleje, a odsetki rosną?

Odsetki naliczane są od części kapitałowej. Gdy ta maleje, wraz z jej spłatą spadać powinna także wysokość odsetek.

Czy opłaca się nadpłacać kredyt przy wysokich stopach?

Wysokie stopy procentowe znacznie podnoszą wysokość kredytu. Jeśli mamy środki na jego nadpłatę, warto przemyśleć podjęcie tego działania. Dodatkowo opłacalne może być to, jeśli oprocentowanie zobowiązania jest wyższe niż inflacja.

Kiedy warto nadpłacać kredyt?

Praktycznie w każdej sytuacji. Ograniczenie kosztów i zmniejszenie kapitału do spłaty zawsze stawia kredytobiorcę w dobrej sytuacji.

Polecamy:

Naszym celem jest dostarczanie użytkownikom wartościowych i wiarygodnych treści, które pomogą im podejmować świadome decyzje finansowe. Wszystkie artykuły publikowane na naszym portalu opierają się na sprawdzonych źródłach i są redagowane przez specjalistów z dziedziny finansów.

Źródła:

1. Ustawa o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami
Stan prawny aktualny na dzień: 29.09.2023

Jak podobała Ci się treść?
5 - ciekawa, 1 - nieciekawa
4.8/5 - (5 votes)
Komentarze (0)

Odpowiadasz na komentarz:

Komentarz zostanie opublikowany pod tą nazwą

Adres e-mail nie zostanie nigdzie opublikowany

Treści, które udostępniasz w serwisie są weryfikowane

Polecane artykuły

Zobacz wszystkie
Zobacz wszystkie
Porównywarka ofert
Porównaj ()