Jak długo ZUS może dochodzić swoich należności? Zaległe składki a ZUS!

Jak długo ZUS może dochodzić swoich należności? Zaległe składki a ZUS!

Zaległości w ZUS oraz US niosą poważne problemy dla przedsiębiorców. Niespłacone zobowiązania rzutują na wiarygodność firmy w oczach klientów i kontrahentów, ale przede wszystkim skutkują wysokimi karami za opóźnienia, zajęciem konta bankowego, a nawet majątku dłużnika. Jak poradzić sobie z ich spłacalnością i jak długo ZUS ma prawo domagać się uregulowania długu?

Polacy mają dobre zdanie o ZUS

Ponad ¾ Polaków pozytywnie ocenia jakość usług świadczonych przez ZUS. Jak wyliczają przedstawiciele Zakładu, bardzo wysoko oceniany jest przez osoby, które są z nim w systematycznym kontakcie. Blisko 50 proc. badanych przez PBS jest zdania, że poziom obsługi klienta uległ zdecydowanej poprawie. Obecnie prawie 72 proc. ankietowanych ocenia jakość usług jako bardzo dobry i dobry. Szczególnie przyjaźnie o ZUS wypowiadają się przedsiębiorcy oraz emeryci i renciści. Na wysokie noty u świadczeniobiorców rzutuje głównie wprowadzona usługa doradcy emerytalnego, a także pomoc świadczona przez ZUS na salach obsługi klienta1.

Co zrobić, gdy zalegasz z płatnościami składek na rzecz instytucji? Choć ich wysokość może się różnić między przedsiębiorcami, to nie ma możliwości zaniechania ich płatności. Nierozerwalnie wiążą się bowiem z prowadzeniem własnej działalności gospodarczej. W odróżnieniu od zwykłego pracownika, przedsiębiorca musi samodzielnie zatroszczyć się o ich prawidłowe wyliczenie oraz regularne odprowadzanie. Jest to kluczowy obowiązek, którego niedopełnienie niesie ze sobą szereg przykrych konsekwencji.

Kto jest płatnikiem na ubezpieczenia społeczne?

Zgodnie z art. 4 Ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych2 płatnikami składek na ubezpieczenia społeczne są m.in.:

  • pracodawca – w odniesieniu do pracowników i osób odbywających służbę zastępczą. Jest to także jednostka organizacyjna lub osoba fizyczna, która pozostaje w stosunku prawnym z drugą osobą fizyczną, w tym z tytułu przebywania na urlopie wychowawczym albo pobierania zasiłku macierzyńskiego, z wyłączeniem osób, którym zasiłek macierzyński wypłaca ZUS,
  • jednostka wypłacająca świadczenia socjalne, zasiłki socjalne oraz wynagrodzenia przysługujące w okresie korzystania ze świadczenia górniczego lub w okresie korzystania ze stypendium na przekwalifikowanie,
  • podmiot, na którego rzecz wykonywana jest odpłatnie praca w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania,
  • ubezpieczony zobowiązany do opłacenia składek na własne ubezpieczenia społeczne,
  • Kancelaria Sejmu w stosunku do posłów i posłów do Parlamentu Europejskiego, o których mowa w art. 1 prawo do uposażeniu posłów do PE wybranych w RP ust. 1 ustawy z dnia 30 lipca 2004 r. o uposażeniu posłów do Parlamentu Europejskiego wybranych w Rzeczypospolitej Polskiej oraz Kancelaria Senatu w stosunku do senatorów,
  • duchowny niebędący członkiem zakonu albo przełożony domu zakonnego lub klasztoru w stosunku do członków swych zakonów,
  • jednostka organizacyjna podległa Ministrowi Obrony Narodowej – w stosunku do żołnierzy niezawodowych pełniących czynną służbę wojskową, z wyłączeniem żołnierzy pełniących służbę kandydacką,
  • ośrodek pomocy społecznej – w stosunku do osób rezygnujących z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad długotrwale lub ciężko chorym członkiem rodziny oraz wspólnie niezamieszkującymi matką, ojcem lub rodzeństwem,
  • powiatowy urząd pracy – w stosunku do osób pobierających zasiłek dla bezrobotnych lub stypendium.

Zaległe składki w ZUS – zapłacisz odsetki!

Każdy pracodawca niezależnie od tego, czy prowadzi działalność jednoosobową czy zatrudnia pracowników musi wiedzieć, że zawsze obowiązują go ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe i wypadkowe, chorobowe), a także ubezpieczenie zdrowotne. Jedynie, w przypadku ubezpieczenia chorobowego, które jest dobrowolne płatnik może zdecydować o jego posiadaniu bądź nie. Z kolei z Urzędem Skarbowym, każdy przedsiębiorca rozlicza się z wybranej przez siebie formy opodatkowania działalności.

Zazwyczaj przedsiębiorcy muszą opłacać składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne do 10. dnia każdego miesiąca. Natomiast, w przypadku właścicieli firm, którzy zatrudniają pracowników – termin uregulowania z tytułu składek własnych, jak i pracowniczych przypada na 15. dzień każdego miesiąca.

Jakie kary wiążą się z opóźnieniami w opłatach?

  • Odsetki naliczone od zaległości – ich wartość zależy od liczby dni zaległości. Od 9 października 2014 roku, kwota za nieterminowe opłacenie składek wynosi 8 proc. w stosunku rocznym, Obecnie przedsiębiorca nie musi opłacać odsetek, jeśli ich wartość nie przekracza 6,60 zł,
  • Kara grzywny – do nawet 5 tys. zł. Co więcej, koszty te mogą się powiększać o sumy, jakie ZUS przeznacza za wysyłane do dłużnika upomnienia,
  • Dodatkowa opłata – w wysokości 100 proc. nieopłaconych składek,
  • Egzekucja z rachunku bankowego – ZUS posiada prawo do przejęcia majątku dłużnika, zawiadamiając bank o długu i zablokowaniu na koncie zaległej sumy,
  • Zajęcie nieruchomości – ZUS może wystąpić o przymusowy wpis do hipoteki w księdze wieczystej nieruchomości, która należy do dłużnika. W przypadku braku księgi, Zakład ma prawo wystąpić o jej założenie,
  • Brak możliwości udziału w organizowanych przetargach,
  • Ustanie ubezpieczenia chorobowego i prawa do zasiłku macierzyńskiego – już od 1. dnia miesiąca, za który składka nie została uregulowana,
  • Wpis do baz informacji gospodarczej BIKBIG “InfoMonitor”, ERIF i listy dłużników KRD – a co za tym idzie, brak możliwości zaciągnięcia jakichkolwiek zobowiązań i utrata wiarygodności w oczach potencjalnych kontrahentów.

Czy wiesz, że ZUS pomimo że ma prawo zająć majątek płatnika to nie może zagarnąć funduszy za bieżące wynagrodzenie za pracę, zasądzone alimenty czy rentę o charakterze alimentacyjnym, a także odszkodowania?

Nieopłacone składki a przeniesienie egzekucji na rodzinę bądź wspólników!

Nierzetelne działania przedsiębiorcy mogą dosięgnąć również jego najbliższych. Dzieje się tak w momencie, gdy egzekucja jest niewykonalna, bo płatnik nie posiada żadnego majątku, który mógłby stanowić zabezpieczenie. Wtedy Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma prawo przenieść odpowiedzialność na jego rodzinę. Dodatkowo, zagrożeni mogą być też wspólnicy oraz członkowie zarządu spółki. W tym przypadku ZUS żąda od nich poświadczenia własnym dobytkiem.

Co więcej, nawet jeśli doszło do rozpadu małżeństwa czy zamknięcia firmy to były małżonek lub partner biznesowy, mogą odpowiedzieć za długi powstałe jeszcze za czasów trwania małżeństwa bądź funkcjonowania działalności. Czytaj także: Plan spłaty wierzycieli w upadłości konsumenckiej – wzór i jego realizacja!

Przedawnienie składek ZUS

Przedsiębiorca, który zalega z płatnościami może liczyć na przedawnienie za okres prowadzenia działalności gospodarczej. Jak wynika z art. 24 Ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat licząc od dnia, w którym stały się wymagalne3. Jednak jeszcze do 2011 roku okres przedawnienia składek ZUS wynosił aż 10 lat. Nowo obowiązujące przepisy od 1.01.2012 roku mówią już o czymś innym. Jeśli składki stały się wymagalne przed 1.01.2012 roku to nie obejmuje ich nowy 5-letni bieg przedawnienia. Funkcjonują one jeszcze na mocy przepisów ze starym 10-letnim okresem.

Czym w ogóle jest przedawnienie? Jest to możliwość uchylenia się od zapłaty roszczenia po upływie prawnie określonego terminu. Dlatego, jeśli wierzyciel – w tym przypadku ZUS – zażąda uregulowania długu to płatnik nie ma obowiązku spłaty zadłużenia. Dokładnie podkreśla to treść art. 117 Kodeksu cywilnego:

Po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jednakże zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem terminu jest nieważne4.

Przedawnienie składek w ZUS – na co uważać?

Niestety – tak jak w przypadku innych długów, tak również te względem ZUS są nieco skomplikowane. Trudno jednogłośnie stwierdzić, że konkretny dług uległ przedawnieniu. Dlaczego? Pomimo przedawnienia, roszczenie samo w sobie nie podlega zapomnieniu, a zmienia jedynie swój charakter. Tak więc, wierzyciel nadal może domagać się spłaty zadłużenia – nawet po upływie terminu. Wówczas istotne jest, by dłużnik podniósł zarzut jego przedawnienia. Tylko wtedy zostanie ono uznane przez sąd.

Ustawodawca przewidział sytuacje, w których bieg przedawnienia zostanie zawieszony. Są to, m.in.:

  • złożenie wniosku o rozłożenie długu na raty,
  • wystąpienie przez dłużnika o odroczenie płatności zaległych składek,
  • zawarcie ugody między dłużnikiem, a ZUS-em. Bieg przedawnienia ulega zawieszeniu na okres ustalonych płatności, czyli do dnia uregulowania ostatniej raty,
  • podjęcie przez ZUS kroków zmierzających do wyegzekwowania zobowiązania. Zawieszenie trwa do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego,
  • zawieszenie terminu przedawnienia składek może nastąpić w przypadku, gdy do wydania rzetelnej decyzji niezbędna jest opinia organu niezależnego, np. sądu.

Przedawnienie składek ZUS nie jest czymś pewnym i niepodważalnym. Dlatego, jeśli zamiast rozsądnej spłaty zaległych zobowiązań, liczysz na łut szczęścia to nie zawsze jest to właściwa droga.

Zadłużenie w ZUS – jak sprawdzić?

Najprostszym, a zarazem najmniej czasochłonnym sposobem na sprawdzenie, ile obecnie wynosi Twój dług jest rejestracja na Platformie Usług Elektronicznych ZUS. Aby z niej skorzystać musisz posiadać konto na PUE. Potwierdzenie i weryfikację tożsamości dokonasz korzystając z jednego z poniższych sposobów:

– elektroniczny podpis

– zaufana elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej5

– stacjonarnie w najbliższych oddziale ZUS.

Internetowy dostęp na stronę PUE oferuje także część banków, tym: PKO BP, BOŚ Bank, Alior Bank, mBank, a także Bank Millennium.

Możesz również udać się do najbliższej placówki ZUS, gdzie po okazaniu dokumentu tożsamości otrzymasz wniosek ZUS-EWN. W ramach sprawdzenia informacji o zobowiązaniach skorzystaj z:

  • Centrum Obsługi Telefonicznej, pod numerem 22 560 16 00, która umożliwia otrzymanie informacji:

– bez autoryzacji (osobom, które nie mają konta na PUE),

– po autoryzacji (osobom, które mają konto na PUE, m.in. otrzymywanie informacji o danych zapisanych na kontach w ZUS, składanie wniosków i reklamacji czy kontaktowanie się za pomocą e-maila, Skype’a lub czatu).

  • Zusomatów, czyli samoobsługowych urządzeń, które czynne są przez całą dobę w wybranych placówkach ZUS. Za ich pomocą płatnik: złoży wniosek do ZUS zarówno w formie papierowej, jak i elektronicznej. Ma prawo też skorzystać z portalu PUE i strony internetowej instytucji oraz skontaktować się z konsultantem Centrum Obsługi Telefonicznej. 

Jak skorzystać z PUE ZUS?

Jeśli przedsiębiorca założył profil na platformie ZUS, to tuż po zalogowaniu się posiada pełny dostęp do listy bieżących zaległości. Aby je sprawdzić kliknij w zakładkę: “Należne składki i wpłaty”. Informacje przedstawione w tabeli prezentują wysokość oraz rodzaj składek do zapłaty wraz z rzeczywistą kwotą dotyczącą opłat na:

  • ubezpieczenie społeczne i zdrowotne
  • Fundusz Pracy i Emerytur Pomostowych
  • Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pomocniczych

Długi w ZUS a przedawnienie – na co się zdecydować?

Czy warto czekać na przedawnienie długu w ZUS, czy lepsze jest podjęcie konkretnych kroków, które uregulują zaległości?

Pamiętaj, że nawet jeśli zaległe składki w ZUS przedawniają się po 5 latach to odroczone pozostają w pamięci płatnika na wiele długich lat. Przyczyniają się nie tylko do finansowych problemów, w wyniku których dłużnik widnieje w bazach dłużników. Są też często kluczową przeszkodą w staraniu się o pożyczkę lub kredyt. Taki płatnik zwyczajnie staje się mało wiarygodnym przedsiębiorcą w oczach partnerów biznesowych.

Dlatego, jeśli masz długi to zacznij od złożenia wniosku o umorzenie należności. Możesz także starać się o rozłożenie zobowiązań na raty. Dzięki temu:

  • już od następnego dnia po zatwierdzeniu wniosku ZUS przestaje naliczać odsetki,
  • zostaje zawieszone postępowanie egzekucyjne,
  • zamiast odsetek doliczana jest wyłącznie opłata prolongacyjna (50 proc. kwoty odsetek)

Więcej informacji o rozłożeniu zobowiązań na raty z tytułu składek odnajdziesz na stronie internetowej ZUS6.

Źródło:

1. Strona ZUS, http://www.zus.pl

2. https://www.lexlege.pl/ustawa-o-systemie-ubezpieczen-spolecznych/art-4/

3. https://www.arslege.pl/dodatkowa-oplata-wymierzana-platnikowi-skladek-w-razie-nieoplacenia-skladek-lub-oplacenia-ich-w-zanizonej-wysokosci/k34/a8361/

4. https://www.lexlege.pl/kc/art-117/

5. https://login.gov.pl/login/login?ssot=qcqcaiinh0lu0jjyoj2k

6. Strona ZUS, http://www.zus.pl/

Komentarze (0)
Dodaj komentarz

Podobne artykuły